Bilişim Ders Notları
5. Sınıf · 7. hafta · Bilişim Teknolojilerinin Temelleri

Bilgisayar Sistemleri: İşletim Sistemi

5. Sınıf Bilişim Teknolojileri ve Yazılım · 7. hafta ders notu · BTY.5.1.5

Öğrenme çıktıları
BTY.5.1.5
  • İşletim sisteminin görevlerini açıklar.
  • Masaüstü ögelerini tanır.
  • Sistem yazılımı ile uygulama yazılımını ayırt eder.
Bilgisayarsız sınıf alternatifi

Kâğıt masaüstü

Öğrenciler A4 kâğıda kendi masaüstlerini çizer: simgeler, görev çubuğu, başlat düğmesi ve açık bir pencere.

Ders videosu

7. haftanın konu anlatımı · Bilişim Ders Notları

YouTube'da aç ↗

Konu anlatımı

Önce konuyu aç, sonra sorulara dokun: cevap altında açılır. Soru işaretli kutulara dokununca cevap görünür.

01İşletim sistemi nedir?
BelgelerResimlerUygulamalar Belgeler Başlat 10:40 MasaüstüGörev çubuğu
  1. 1Masaüstü simgeleriKlasör, resim ve uygulamalara kısayollar.Dokun, adını gör
  2. 2PencereAçık bir klasör ya da program penceresi.Dokun, adını gör
  3. 3Başlat düğmesiProgramlara ve ayarlara ulaşılır.Dokun, adını gör
  4. 4Görev çubuğuAçık programlar ve kısayollar burada durur.Dokun, adını gör
  5. 5Saat ve bildirimlerSaat, tarih, ses ve internet durumu.Dokun, adını gör
?İşletim sistemi nedir?
Bilgisayarın donanımını yöneten, programları çalıştıran ve kullanıcıyla bilgisayar arasında köprü kuran ana yazılımdır.
?Örnek işletim sistemleri nelerdir?
Bilgisayarlarda Pardus, Windows, macOS ve Linux; telefonlarda Android ve iOS.
?İşletim sisteminin görevleri nelerdir?
Donanımı yönetmek, programları çalıştırmak, dosyaları düzenlemek ve güvenliği sağlamak.
Biliyor muydun?

Pardus, TÜBİTAK tarafından geliştirilen ücretsiz ve yerli bir işletim sistemidir.

Anahtar kavramlar: İşletim sistemiPardus
02Masaüstü ögeleri

Kartlara dokun.

03Yazılım türleri

Soru işaretli kutulara dokun.

?Bilgisayar nasıl doğru kapatılır?
Açık dosyalar kaydedilir, programlar kapatılır, sonra başlat menüsünden "Kapat" seçilir. Fiş çekilerek kapatılmaz.
YazılımTürüGörevi
Pardus
Android
İnternet tarayıcısı
Kelime işlemci
Oyun

Ders akışı

40 dakikalık bir ders saati için planlandı. Adımın başlığına dokun, ayrıntılar açılsın.

5dk

Isınma: Tahtayı kim yönetiyor?

Akıllı tahtayı açıp masaüstünü göster. "Bu ekranı kim düzenliyor?" sorusunu sor.

12dk

Keşif: İşletim sistemi

İşletim sisteminin donanımı yönettiğini, programları çalıştırdığını ve dosyaları düzenlediğini anlat. Masaüstü, simgeler, görev çubuğu, başlat menüsü ve pencereleri göster.

BelgelerResimlerUygulamalar Belgeler Başlat 10:40 MasaüstüGörev çubuğu
8dk

Keşif: Yazılım türleri

Sistem yazılımı ile uygulama yazılımını örneklerle karşılaştır.

15dk

Etkinlik: Doğru aç, doğru kapat

Bilgisayarı açma ve kapatma adımlarını tahtada birlikte uygula. Öğrenciler sırayla gelip bir programı açar, pencereyi küçültür ve kapatır.

Doğru mu, yanlış mı?

Dersin sonunda tahtada ya da öğrencinin kendi cihazında çözülür.

1. İşletim sistemi donanımı yönetir ve programları çalıştırır.

Cevabı gösterDoğru

2. Bilgisayarı kapatmanın en doğru yolu fişini çekmektir.

Cevabı gösterYanlış · Fişi çekmek dosyalara zarar verebilir; bilgisayar menüden "Kapat" seçilerek kapatılır.

3. Oyun programı bir uygulama yazılımıdır.

Cevabı gösterDoğru

4. Pardus yerli bir işletim sistemidir.

Cevabı gösterDoğru

5. Görev çubuğu açık programları gösterir.

Cevabı gösterDoğru

6. İnternet tarayıcısı bir sistem yazılımıdır.

Cevabı gösterYanlış · Tarayıcı belirli bir iş yapan uygulama yazılımıdır.

7. Android bir işletim sistemidir.

Cevabı gösterDoğru

8. Simge, bir programı ya da dosyayı temsil eden küçük resimdir.

Cevabı gösterDoğru

9. Bilgisayarı kapatmadan önce açık dosyaları kaydetmek gerekmez.

Cevabı gösterYanlış · Kaydedilmeyen değişiklikler kaybolabilir.

7. hafta günlük planı

2026–2027 5. sınıf Bilişim Teknolojileri ve Yazılım dersi 7. hafta günlük planı. Okul ve öğretmen bilgileriyle doldurulmuş Word dosyası için etkileşimli sürümde Evraklar › Günlük planlar bölümünü kullanın.

2026–2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI …………………………

5. SINIF BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM DERSİ GÜNLÜK PLANI · 7. HAFTA

BÖLÜM I · DERSE İLİŞKİN BİLGİLER
Ders5. Sınıf Bilişim Teknolojileri ve YazılımSınıf / Düzey5. sınıf
Hafta / Tarih7. Hafta · 26–30 Ekim (EKİM)Süre2 ders saati (40' + 40')
TemaBİLİŞİM TEKNOLOJİLERİNİN TEMELLERİ
KonuBilgisayar Sistemleri: İşletim Sistemi
BÖLÜM II · ÖĞRENME ÇIKTILARI VE KAYNAKLAR
Öğrenme çıktısıBTY.5.1.5 Bilgisayar sistemlerini çözümleyebilme
Süreç bileşenleri
  • İşletim sisteminin görevlerini açıklar.
  • Masaüstü ögelerini tanır.
  • Sistem yazılımı ile uygulama yazılımını ayırt eder.
Araç, gereç ve kaynaklarAkıllı tahta (masaüstü gösterimi) · Masaüstü ögeleri kartları · Bilişim Ders Notları ders sayfası, sunum ve etkinlikler (bilisimdersnotlari.com)
BÖLÜM III · ÖĞRENME-ÖĞRETME UYGULAMALARI
SüreEtkinlik akışı
1. ders
5 dk
Isınma: Tahtayı kim yönetiyor?
Akıllı tahtayı açıp masaüstünü göster. "Bu ekranı kim düzenliyor?" sorusunu sor.
1. ders
12 dk
Keşif: İşletim sistemi
İşletim sisteminin donanımı yönettiğini, programları çalıştırdığını ve dosyaları düzenlediğini anlat. Masaüstü, simgeler, görev çubuğu, başlat menüsü ve pencereleri göster.
1. ders
8 dk
Keşif: Yazılım türleri
Sistem yazılımı ile uygulama yazılımını örneklerle karşılaştır.
1. ders
15 dk
Etkinlik: Doğru aç, doğru kapat
Bilgisayarı açma ve kapatma adımlarını tahtada birlikte uygula. Öğrenciler sırayla gelip bir programı açar, pencereyi küçültür ve kapatır.
2. ders
10 dk
Tekrar: Sunum
6 slaytlık ders sunumu akıllı tahtada açılır; önceki saatte öğrenilen kavramlar öğrencilerle birlikte tekrar edilir.
2. ders
20 dk
Uygulama: Etkinlikler
Akıllı tahtada etkileşimli etkinlikler oynanır: Sistem mi, uygulama mı?; Bilgisayarı doğru kapat; Doğru mu, yanlış mı?; Kutuyu aç: konu soruları.
2. ders
10 dk
Değerlendirme
9 soruluk doğru-yanlış testi tahtada birlikte çözülür; yanlış cevaplar gerekçeleriyle tartışılır.
FarklılaştırmaBilgisayarsız sınıf alternatifi: Kâğıt masaüstü. Öğrenciler A4 kâğıda kendi masaüstlerini çizer: simgeler, görev çubuğu, başlat düğmesi ve açık bir pencere.
BÖLÜM IV · ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme araçlarıGözlem formu, dereceli puanlama anahtarı, performans görevi
Doğru-yanlış soruları
  1. İşletim sistemi donanımı yönetir ve programları çalıştırır. (D)
  2. Bilgisayarı kapatmanın en doğru yolu fişini çekmektir. (Y)
  3. Oyun programı bir uygulama yazılımıdır. (D)
  4. Pardus yerli bir işletim sistemidir. (D)
  5. Görev çubuğu açık programları gösterir. (D)
  6. İnternet tarayıcısı bir sistem yazılımıdır. (Y)
  7. Android bir işletim sistemidir. (D)
  8. Simge, bir programı ya da dosyayı temsil eden küçük resimdir. (D)
  9. Bilgisayarı kapatmadan önce açık dosyaları kaydetmek gerekmez. (Y)
Belirli gün ve haftalar29 Ekim Cumhuriyet Bayramı
Dersin uygulanmasına ilişkin açıklamalarAkıllı tahtanın işletim sistemi Pardus ise Pardus'un TÜBİTAK tarafından geliştirilen yerli bir işletim sistemi olduğunu vurgulayın.
…………………………Bilişim Teknolojileri Öğretmeni
UYGUNDUR26.10.2026…………………………Okul Müdürü
Bu dersi sınıfta işleyinSunum, tahta modu ve etkileşimli etkinlikler için.
Etkileşimli sürümü aç →