Bilişim Ders Notları
6. Sınıf · 11. hafta · Bilgisayar Ağları ve İletişim

İletişim Teknolojileri ve E-posta

6. Sınıf Bilişim Teknolojileri ve Yazılım · 11. hafta ders notu · BTY.6.3.2 / 6.3.3

Öğrenme çıktıları
BTY.6.3.2 / 6.3.3
  • İletişim teknolojilerini eş zamanlı ve eş zamansız olarak sınıflandırır.
  • Bir e-posta adresinin bölümlerini ve Kime, Bilgi (CC), Gizli (BCC), Konu, Ek alanlarını açıklar.
  • Netiket kurallarına uyan, amacına uygun bir e-posta taslağı yazar.
Bilgisayarsız sınıf alternatifi

Kâğıt e-posta şablonu

Tüm etkinlik basılı şablonla yapılır: Kime, Bilgi, Gizli, Konu, Ek kutuları ve ileti alanı olan bir sayfa. "Gönderme" işi, kâğıdın alıcı olarak yazılan arkadaşa elden verilmesiyle canlandırılır; BCC'deki öğrenci kâğıdı katlanmış olarak alır, diğerleri onun adını göremez.

Konu anlatımı

Önce konuyu aç, sonra sorulara dokun: cevap altında açılır. Soru işaretli kutulara dokununca cevap görünür.

01Eş zamanlı ve eş zamansız iletişim
?Eş zamanlı iletişim nedir?
Gönderen ve alıcının aynı anda iletişimde olduğu, cevabın hemen alındığı iletişimdir. Telefon görüşmesi, görüntülü görüşme, canlı ders ve anlık yazışma örnektir.
?Eş zamansız iletişim nedir?
İletinin gönderildikten sonra, alıcının uygun olduğu bir zamanda okunduğu iletişimdir. E-posta, forum mesajları, blog yorumları ve sesli mesaj örnektir.
?Aynı araç iki türde de kullanılabilir mi?
Evet. Mesajlaşma uygulamasında iki kişi aynı anda yazışıyorsa iletişim eş zamanlıdır; biri çevrim dışıyken mesaj bırakılıyorsa eş zamansız olur. Belirleyici olan araç değil, zamanlamadır.
Anahtar kavramlar: Eş zamanlıEş zamansızÇevrim içi
Eş zamanlıAynı anda, anında cevap Merhaba!14:0514:05 Görüntülü görüşmeTelefon görüşmesiAnlık mesajlaşma Eş zamansızFarklı zamanda, sonra cevap 09:0017:30 E-postaForumBlog
02E-posta adresinin bölümleri
?E-posta adresi hangi bölümlerden oluşur?
Kullanıcı adı, @ işareti ve alan adından oluşur. Kullanıcı adı kişiyi, alan adı e-posta hizmetini ya da kurumu gösterir: elif.yilmaz@ornek.com.tr
?@ işareti ne anlama gelir?
İngilizce "at" sözcüğünden gelir ve "-de, -da" anlamındadır; Türkçede "et" işareti diye okunur. Adres "ornek.com'daki elif.yilmaz" demektir.
?İyi bir kullanıcı adı nasıl seçilir?
Boşluk ve Türkçe karakter içermeyen, ciddi ve hatırlanabilir bir ad seçilir. Doğum tarihi, ev adresi gibi kişisel bilgileri ele veren adlardan kaçınılır. Her adres dünyada tektir.
Bir e-posta adresinin bölümleri elif.yilmaz@ornek.com.tr Kullanıcı adıKişiye özel ad @"et" işareti Alan adıHizmet sağlayıcı / kurum Boşluk yokTürkçe karakter kullanmaHer adres tektir
03E-posta alanları

Soru işaretli kutulara dokun.

Biliyor muydun?

"Yanıtla" yalnızca gönderene, "Tümünü yanıtla" iletideki herkese cevap gönderir; göndermeden önce hangisini seçtiğini kontrol et.

Yeni ileti Kime elif.yilmaz@ornek.com Bilgi (CC) ogretmen@ornek.com Gizli (BCC) veli@ornek.com Konu 6-A Bilim Şenliği afişi Merhaba Elif, Afişin son hâlini ekte gönderiyorum. Yorumlarını bekliyorum. Sevgiler, Mert afis.png · 240 KB GönderEk ekle
AlanNe işe yarar?
Kime
Bilgi (CC)
Gizli (BCC)
Konu
Ek
İleti metni
04Netiket: internet görgü kuralları

Kartlara dokun.

?Netiket ne demektir?
"Net" (internet) ve "etiket" (görgü kuralları) sözcüklerinden oluşur. Çevrim içi iletişimde uyulması gereken saygı ve nezaket kurallarıdır.

Ders akışı

40 dakikalık bir ders saati için planlandı. Adımın başlığına dokun, ayrıntılar açılsın.

5dk

Isınma: Mektuptan mesaja

Öğrencilere büyükanne ve büyükbabalarının uzaktaki akrabalarıyla nasıl haberleştiğini sor (mektup, telgraf, sabit telefon). Ahlat'tan İstanbul'a giden bir mektubun kaç günde ulaştığını, bugün bir mesajın kaç saniyede ulaştığını karşılaştır. "Cevap hemen mi gelir, sonra mı?" sorusunu tahtaya yaz.

8dk

Keşif: Eş zamanlı mı, eş zamansız mı?

Çizim üzerinden ölçütü açıkla: iki taraf aynı anda iletişimde mi? Görüntülü görüşme, telefon ve anlık yazışmayı eş zamanlı; e-posta, forum ve blogu eş zamansız gruba yerleştir. Aynı mesajlaşma uygulamasının, karşı taraf çevrim dışıyken eş zamansız kullanılabileceğini örnekle.

Eş zamanlıAynı anda, anında cevap Merhaba!14:0514:05 Görüntülü görüşmeTelefon görüşmesiAnlık mesajlaşma Eş zamansızFarklı zamanda, sonra cevap 09:0017:30 E-postaForumBlog
10dk

Keşif: E-posta adresi ve alanları

Önce adresin üç bölümünü (kullanıcı adı, @, alan adı) renklerle göster. Sonra yazma penceresindeki alanları tek tek aç: Kime asıl alıcı, Bilgi (CC) herkesin gördüğü ek alıcı, Gizli (BCC) diğerlerinin göremediği alıcıdır. Toplu iletilerde BCC'nin adresleri koruduğunu vurgula.

Yeni ileti Kime elif.yilmaz@ornek.com Bilgi (CC) ogretmen@ornek.com Gizli (BCC) veli@ornek.com Konu 6-A Bilim Şenliği afişi Merhaba Elif, Afişin son hâlini ekte gönderiyorum. Yorumlarını bekliyorum. Sevgiler, Mert afis.png · 240 KB GönderEk ekle
12dk

Etkinlik: Kâğıt üzerinde e-posta

Senaryoyu tahtaya yaz: "Bilim şenliği afişini grup arkadaşına gönder, öğretmenin de bilgisi olsun." Öğrenciler şablonda Kime, Bilgi, Konu, Ek ve ileti metnini doldurur. Sıra arkadaşlarıyla şablonları değiştirip netiket kontrol listesiyle birbirlerinin e-postasını kontrol ederler.

5dk

Değerlendirme: Netiket dedektifi

Tahtaya konusu boş, tamamı büyük harfle yazılmış, selamsız ve imzasız bir e-posta yaz. Öğrenciler hataları bulur ve e-postayı birlikte düzeltirler.

Doğru mu, yanlış mı?

Dersin sonunda tahtada ya da öğrencinin kendi cihazında çözülür.

1. Görüntülü görüşme eş zamanlı bir iletişim türüdür.

Cevabı gösterDoğru

2. E-postanın okunabilmesi için alıcının, ileti gönderildiği anda bilgisayar başında olması gerekir.

Cevabı gösterYanlış · E-posta eş zamansızdır; ileti gelen kutusunda bekler, alıcı uygun olduğu zaman okur.

3. "elif.yilmaz@ornek.com" adresinde "ornek.com" alan adıdır.

Cevabı gösterDoğru

4. Bilgi (CC) alanındaki kişiler iletiyi alır ve diğer alıcıların adreslerini görebilir.

Cevabı gösterDoğru

5. Gizli (BCC) alanına yazılan adresler diğer alıcılara görünür.

Cevabı gösterYanlış · BCC "gizli" alıcıdır; diğer alıcılar bu adresleri göremez. Toplu e-postalarda kişilerin adreslerini korumak için kullanılır.

6. Konu satırı boş bırakılan e-posta daha dikkat çekici olur.

Cevabı gösterYanlış · Konu, iletinin ne hakkında olduğunu gösterir. Boş konu alıcının kafasını karıştırır, ileti önemsenmeyebilir ya da istenmeyen iletiler arasına düşebilir.

7. Tamamı büyük harfle yazılmış mesajlar internette bağırmak gibi algılanır.

Cevabı gösterDoğru

8. Forum ve blog eş zamansız iletişim araçlarıdır.

Cevabı gösterDoğru

9. E-posta adresinde ad ile soyadı arasına boşluk konulabilir.

Cevabı gösterYanlış · E-posta adreslerinde boşluk kullanılmaz; ad ve soyadı nokta ya da alt çizgi gibi işaretlerle ayrılır (elif.yilmaz).
← Önceki haftaİnternette Etkili Arama ve Bulut Sonraki hafta →Telif Hakkı ve Kişisel Veriler

11. hafta günlük planı

2026–2027 6. sınıf Bilişim Teknolojileri ve Yazılım dersi 11. hafta günlük planı. Okul ve öğretmen bilgileriyle doldurulmuş Word dosyası için etkileşimli sürümde Evraklar › Günlük planlar bölümünü kullanın.

2026–2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI …………………………

6. SINIF BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM DERSİ GÜNLÜK PLANI · 11. HAFTA

BÖLÜM I · DERSE İLİŞKİN BİLGİLER
Ders6. Sınıf Bilişim Teknolojileri ve YazılımSınıf / Düzey6. sınıf
Hafta / Tarih11. Hafta · 30 Kasım – 4 Aralık (KASIM)Süre2 ders saati (40' + 40')
TemaBİLGİSAYAR AĞLARI VE İLETİŞİM
Konuİletişim Teknolojileri ve E-posta
BÖLÜM II · ÖĞRENME ÇIKTILARI VE KAYNAKLAR
Öğrenme çıktısıBTY.6.3.2 – BTY.6.3.3 İletişim teknolojilerini sınıflandırabilme ve kullanabilme
Süreç bileşenleri
  • İletişim teknolojilerini eş zamanlı ve eş zamansız olarak sınıflandırır.
  • Bir e-posta adresinin bölümlerini ve Kime, Bilgi (CC), Gizli (BCC), Konu, Ek alanlarını açıklar.
  • Netiket kurallarına uyan, amacına uygun bir e-posta taslağı yazar.
Araç, gereç ve kaynaklarAkıllı tahta · Kâğıt e-posta şablonu (her öğrenciye bir tane) · İletişim aracı kartları · Netiket kontrol listesi · Bilişim Ders Notları ders sayfası, sunum ve etkinlikler (bilisimdersnotlari.com)
BÖLÜM III · ÖĞRENME-ÖĞRETME UYGULAMALARI
SüreEtkinlik akışı
1. ders
5 dk		Isınma: Mektuptan mesaja
Öğrencilere büyükanne ve büyükbabalarının uzaktaki akrabalarıyla nasıl haberleştiğini sor (mektup, telgraf, sabit telefon). Ahlat'tan İstanbul'a giden bir mektubun kaç günde ulaştığını, bugün bir mesajın kaç saniyede ulaştığını karşılaştır. "Cevap hemen mi gelir, sonra mı?" sorusunu tahtaya yaz.
1. ders
8 dk		Keşif: Eş zamanlı mı, eş zamansız mı?
Çizim üzerinden ölçütü açıkla: iki taraf aynı anda iletişimde mi? Görüntülü görüşme, telefon ve anlık yazışmayı eş zamanlı; e-posta, forum ve blogu eş zamansız gruba yerleştir. Aynı mesajlaşma uygulamasının, karşı taraf çevrim dışıyken eş zamansız kullanılabileceğini örnekle.
1. ders
10 dk		Keşif: E-posta adresi ve alanları
Önce adresin üç bölümünü (kullanıcı adı, @, alan adı) renklerle göster. Sonra yazma penceresindeki alanları tek tek aç: Kime asıl alıcı, Bilgi (CC) herkesin gördüğü ek alıcı, Gizli (BCC) diğerlerinin göremediği alıcıdır. Toplu iletilerde BCC'nin adresleri koruduğunu vurgula.
1. ders
12 dk		Etkinlik: Kâğıt üzerinde e-posta
Senaryoyu tahtaya yaz: "Bilim şenliği afişini grup arkadaşına gönder, öğretmenin de bilgisi olsun." Öğrenciler şablonda Kime, Bilgi, Konu, Ek ve ileti metnini doldurur. Sıra arkadaşlarıyla şablonları değiştirip netiket kontrol listesiyle birbirlerinin e-postasını kontrol ederler.
1. ders
5 dk		Değerlendirme: Netiket dedektifi
Tahtaya konusu boş, tamamı büyük harfle yazılmış, selamsız ve imzasız bir e-posta yaz. Öğrenciler hataları bulur ve e-postayı birlikte düzeltirler.
2. ders
10 dk		Tekrar: Sunum
8 slaytlık ders sunumu akıllı tahtada açılır; önceki saatte öğrenilen kavramlar öğrencilerle birlikte tekrar edilir.
2. ders
20 dk		Uygulama: Etkinlikler
Akıllı tahtada etkileşimli etkinlikler oynanır: Eş zamanlı mı, eş zamansız mı?; E-posta alanlarını eşleştir; E-posta gönderme sırası; Doğru mu, yanlış mı?; Kutuyu aç: konu soruları; Test yarışması: İletişim Teknolojileri ve E-posta.
2. ders
10 dk		Değerlendirme
9 soruluk doğru-yanlış testi tahtada birlikte çözülür; yanlış cevaplar gerekçeleriyle tartışılır.
FarklılaştırmaBilgisayarsız sınıf alternatifi: Kâğıt e-posta şablonu. Tüm etkinlik basılı şablonla yapılır: Kime, Bilgi, Gizli, Konu, Ek kutuları ve ileti alanı olan bir sayfa. "Gönderme" işi, kâğıdın alıcı olarak yazılan arkadaşa elden verilmesiyle canlandırılır; BCC'deki öğrenci kâğıdı katlanmış olarak alır, diğerleri onun adını göremez.
BÖLÜM IV · ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme araçlarıKontrol listesi, dereceli puanlama anahtarı, öz ve akran değerlendirme
Doğru-yanlış soruları
  1. Görüntülü görüşme eş zamanlı bir iletişim türüdür. (D)
  2. E-postanın okunabilmesi için alıcının, ileti gönderildiği anda bilgisayar başında olması gerekir. (Y)
  3. "elif.yilmaz@ornek.com" adresinde "ornek.com" alan adıdır. (D)
  4. Bilgi (CC) alanındaki kişiler iletiyi alır ve diğer alıcıların adreslerini görebilir. (D)
  5. Gizli (BCC) alanına yazılan adresler diğer alıcılara görünür. (Y)
  6. Konu satırı boş bırakılan e-posta daha dikkat çekici olur. (Y)
  7. Tamamı büyük harfle yazılmış mesajlar internette bağırmak gibi algılanır. (D)
  8. Forum ve blog eş zamansız iletişim araçlarıdır. (D)
  9. E-posta adresinde ad ile soyadı arasına boşluk konulabilir. (Y)
Belirli gün ve haftalar3 Aralık Dünya Engelliler Günü
Dersin uygulanmasına ilişkin açıklamalarE-posta hizmetlerinin çoğu 13 yaş altına kendi hesabını açtırmaz; etkinliği kâğıt şablonla ya da sizin tahtada açtığınız taslak ekranıyla yapın, göndermeyi öğrencilerle birlikte siz yapın.
…………………………Bilişim Teknolojileri Öğretmeni
UYGUNDUR30.11.2026…………………………Okul Müdürü
Bu dersi sınıfta işleyinSunum, tahta modu ve etkileşimli etkinlikler için.
Etkileşimli sürümü aç →