Bilişim Ders Notları
6. Sınıf · 4. hafta · Dijital Ürün Tasarım ve Geliştirme

Tablolamayla Çözülebilecek Problemler

6. Sınıf Bilişim Teknolojileri ve Yazılım · 4. hafta ders notu · BTY.6.2.2

Öğrenme çıktıları
BTY.6.2.2
  • Günlük hayatta tablolama programıyla çözülebilecek problemlere örnek verir.
  • Bir problem için hangi verilerin toplanması gerektiğini belirler.
  • Verileri sayı, metin, tarih, para (ve yüzde) gibi türlerine göre ayırt eder.
  • Bir veri toplama planı ve kısa bir anket tasarlar.
Bilgisayarsız sınıf alternatifi

Kâğıt üzerinde veri toplama planı

Her grup A4 kâğıda plan formunu çizer ve doldurur. Sınıf içi anket için tahtaya çetele tablosu çizilir, öğrenciler kalkıp kendi seçeneklerine birer çizgi ekler. Toplanan veri gelecek hafta tablolama programına girilmek üzere saklanır.

Ders videosu

4. haftanın konu anlatımı · Bilişim Ders Notları

YouTube'da aç ↗

Konu anlatımı

Önce konuyu aç, sonra sorulara dokun: cevap altında açılır. Soru işaretli kutulara dokununca cevap görünür.

01Tablolama ile hangi problemler çözülür?
?Bir problemin tablolamaya uygun olduğunu nasıl anlarız?
Çok sayıda veri varsa, aynı hesap tekrar tekrar yapılıyorsa ya da değerleri karşılaştırmak, sıralamak ve grafikle göstermek gerekiyorsa tablolama programı iyi bir çözümdür.
?Not ortalaması problemi nasıl tabloya dönüştürülür?
Her satıra bir ders, sütunlara sınav notları yazılır. Program her dersin ortalamasını hesaplar; en yüksek ve en düşük ders kolayca görülür.
?Sınıf kütüphanesi için nasıl bir tablo kurulur?
Sütunlara kitap adı, yazar, sayfa sayısı, ödünç alan öğrenci, veriliş ve iade tarihi yazılır. Böylece hangi kitabın kimde olduğu ve geciken kitaplar takip edilir.
Biliyor muydun?

Soru önce gelir, veri sonra! "Neyi öğrenmek istiyorum?" sorusunun cevabı hangi sütunlara ihtiyacın olduğunu söyler.

Not ortalamasıHangi dersim daha iyi? Kantin satışlarıEn çok ne satıldı? Hava sıcaklığıNasıl değişti? Sınıf anketiEn sevilen spor ne?
02Veri türleri

Kartlara dokun.

?Veri türünü doğru seçmek neden önemlidir?
Program sayıyı metin sanarsa toplama yapamaz; tarihi metin sanarsa doğru sıralayamaz. Doğru tür, doğru hesap demektir.
?"05321234567" gibi bir telefon numarası hangi türde yazılmalıdır?
Metin olarak yazılmalıdır. Telefon numarasıyla hesap yapılmaz; sayı olarak girilirse baştaki 0 silinir.
Anahtar kavramlar: VeriSayıMetinTarihParaYüzde
Sayı 125 Hesaplanabilir Metin Ahlat Ad, şehir, açıklama Tarih 14.09.2026 Gün.Ay.Yıl Para 45,50 ₺ Para birimiyle Yüzde %80 Oran gösterir Saat 08:30 Saat:dakika
03Veri toplama planı

Soru işaretli kutulara dokun.

?Veri toplama planı neden yapılır?
Neyi, nereden, ne zaman ve nasıl toplayacağımızı önceden belirlemek için yapılır. Plan sayesinde eksik ya da gereksiz veri toplanmaz.
?Veriyi nereden toplayabiliriz?
Gözlem (hava sıcaklığını her gün aynı saatte ölçmek), anket (arkadaşlara soru sormak), kayıtlar (kantin satış listesi, karne notları) ve güvenilir internet kaynakları kullanılabilir.
Veri Toplama Planı Problem Kantinde en çok ne satılıyor? Hangi veri? Ürün adı, adet, fiyat Veri türü Metin · Sayı · Para Nereden? Kantin görevlisinin satış listesi Ne zaman? 5 gün boyunca, her gün Tablo sütunları Gün | Ürün | Adet | Fiyat
ProblemGerekli veriVeri türüKaynak
Not ortalaması
Kantin satışları
Hava sıcaklığı
Sınıf kütüphanesi
04Anket tasarlama
?İyi bir anket sorusu nasıl olmalıdır?
Kısa, açık ve tek bir şeyi sormalıdır. "En sevdiğin spor hangisi?" iyi bir sorudur; "Sporu ve müziği sever misin?" iki şeyi birden sorduğu için karışıktır.
?Anket seçenekleri nasıl hazırlanır?
Seçenekler birbirinden ayrı olmalı ve olası cevapların hepsini kapsamalıdır. Gerekirse "Diğer" seçeneği eklenir.
?Anket sonuçları tabloya nasıl aktarılır?
Bir sütuna seçenekler, yanındaki sütuna o seçeneği işaretleyen kişi sayısı yazılır. Böylece sonuçlar hesaplanabilir ve grafiğe dönüştürülebilir.
Anahtar kavramlar: AnketSeçenekÇeteleKatılımcı
Anket: En sevdiğin spor FutbolVoleybolBasketbolYüzmeSatranç AB1SporKişi2Futbol93Voleybol74Basketbol55Yüzme36Satranç4 Toplanan veri tabloya girilir

Ders akışı

40 dakikalık bir ders saati için planlandı. Adımın başlığına dokun, ayrıntılar açılsın.

5dk

Isınma: Kantinde en çok ne satılıyor?

Sınıfa "Kantinde en çok satılan ürün hangisi?" diye sor ve tahminleri tahtaya yaz. Ardından "Tahmin mi etmeliyiz, yoksa veri mi toplamalıyız?" sorusuyla derse gir; farklı tahminlerin ancak veriyle karşılaştırılabileceğini fark ettir.

10dk

Keşif: Hangi problemler tabloya uygun?

Dört problem kartını göster: not ortalaması, kantin satışları, hava sıcaklığı takibi, sınıf kütüphanesi. Her birinde "Ne soruyoruz? Hangi veriler gerekir? Hangi hesap yapılır?" sorularını birlikte yanıtla. Çok sayıda veri, tekrar eden hesap ve karşılaştırma gerektiren işlerin tabloya uygun olduğunu vurgula.

Not ortalamasıHangi dersim daha iyi? Kantin satışlarıEn çok ne satıldı? Hava sıcaklığıNasıl değişti? Sınıf anketiEn sevilen spor ne?
8dk

Keşif: Veri türleri

Çizimdeki altı veri türünü tanıt. "Ahlat", "125", "14.09.2026", "45,50 ₺" örneklerinin tabloda neden farklı davrandığını tartış: yalnızca sayı türündeki verilerle toplama ve ortalama yapılabilir. Sayıların hücrede sağa, metinlerin sola yaslandığını göster.

Sayı 125 Hesaplanabilir Metin Ahlat Ad, şehir, açıklama Tarih 14.09.2026 Gün.Ay.Yıl Para 45,50 ₺ Para birimiyle Yüzde %80 Oran gösterir Saat 08:30 Saat:dakika
12dk

Etkinlik: Veri toplama planı

Gruplara birer problem kartı ver. Her grup plan formunu doldurur: problem, gerekli veriler, veri türleri, veriyi nereden ve ne zaman toplayacakları, tablonun sütun başlıkları. Anket gerekiyorsa 3–5 seçenekli kısa bir soru yazarlar.

Veri Toplama Planı Problem Kantinde en çok ne satılıyor? Hangi veri? Ürün adı, adet, fiyat Veri türü Metin · Sayı · Para Nereden? Kantin görevlisinin satış listesi Ne zaman? 5 gün boyunca, her gün Tablo sütunları Gün | Ürün | Adet | Fiyat
5dk

Değerlendirme: Planını sun

İki grup planını tahtada sunar; sınıf "Bu veriyle soruya cevap verilebilir mi, hangi veri eksik?" diye geri bildirim verir. Gruplama oyunuyla veri türleri pekiştirilir.

Doğru mu, yanlış mı?

Dersin sonunda tahtada ya da öğrencinin kendi cihazında çözülür.

1. Bir haftalık hava sıcaklığını takip etmek, tablolama programıyla çözülebilecek bir problemdir.

Cevabı gösterDoğru

2. "Ahlat" bir sayı verisidir.

Cevabı gösterYanlış · "Ahlat" bir yer adıdır, yani metin verisidir. Metinlerle toplama ya da ortalama yapılamaz.

3. Tablolama programında sayılar varsayılan olarak hücrenin sağına, metinler soluna yaslanır.

Cevabı gösterDoğru · Bu, verinin sayı mı metin mi olarak algılandığını anlamanın kolay bir yoludur.

4. Veri toplamaya başlamadan önce neyi öğrenmek istediğimizi belirlemeliyiz.

Cevabı gösterDoğru · Soru belli olmazsa gereksiz veri toplanır ya da gerekli veri eksik kalır.

5. Anket sorularında seçenekler birbirinin içine geçmelidir.

Cevabı gösterYanlış · Seçenekler birbirinden ayrı olmalı; her katılımcı yalnızca bir seçeneğe uymalıdır. "0–2 saat" ve "2–4 saat" gibi çakışan aralıklar karışıklık yaratır.

6. 45,50 ₺ para türünde bir veridir.

Cevabı gösterDoğru

7. Tarih verileri tabloda metin gibi yazılır, hiçbir hesap yapılamaz.

Cevabı gösterYanlış · Tarihler tabloda özel bir sayı olarak saklanır; iki tarih arasındaki gün farkı hesaplanabilir ve tarihler sıralanabilir.

8. Kantin satış verisini toplamak için kantin görevlisinin satış listesi uygun bir kaynaktır.

Cevabı gösterDoğru

9. Bir tabloya ne kadar çok sütun eklersek problem o kadar iyi çözülür.

Cevabı gösterYanlış · Yalnızca soruya cevap vermek için gereken veriler toplanmalıdır. Gereksiz sütunlar tabloyu karmaşıklaştırır.

4. hafta günlük planı

2026–2027 6. sınıf Bilişim Teknolojileri ve Yazılım dersi 4. hafta günlük planı. Okul ve öğretmen bilgileriyle doldurulmuş Word dosyası için etkileşimli sürümde Evraklar › Günlük planlar bölümünü kullanın.

2026–2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI …………………………

6. SINIF BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM DERSİ GÜNLÜK PLANI · 4. HAFTA

BÖLÜM I · DERSE İLİŞKİN BİLGİLER
Ders6. Sınıf Bilişim Teknolojileri ve YazılımSınıf / Düzey6. sınıf
Hafta / Tarih4. Hafta · 5–9 Ekim (EKİM)Süre2 ders saati (40' + 40')
TemaDİJİTAL ÜRÜN TASARIM VE GELİŞTİRME
KonuTablolamayla Çözülebilecek Problemler
BÖLÜM II · ÖĞRENME ÇIKTILARI VE KAYNAKLAR
Öğrenme çıktısıBTY.6.2.2 Tablolama programlarının kullanımına yönelik problemleri belirleyebilme
Süreç bileşenleri
  • Günlük hayatta tablolama programıyla çözülebilecek problemlere örnek verir.
  • Bir problem için hangi verilerin toplanması gerektiğini belirler.
  • Verileri sayı, metin, tarih, para (ve yüzde) gibi türlerine göre ayırt eder.
  • Bir veri toplama planı ve kısa bir anket tasarlar.
Araç, gereç ve kaynaklarAkıllı tahta · Problem kartları (not ortalaması, kantin, hava sıcaklığı, sınıf kütüphanesi) · Boş veri toplama planı formu (her gruba bir tane) · Anket kâğıdı taslağı · Bilişim Ders Notları ders sayfası, sunum ve etkinlikler (bilisimdersnotlari.com)
BÖLÜM III · ÖĞRENME-ÖĞRETME UYGULAMALARI
SüreEtkinlik akışı
1. ders
5 dk
Isınma: Kantinde en çok ne satılıyor?
Sınıfa "Kantinde en çok satılan ürün hangisi?" diye sor ve tahminleri tahtaya yaz. Ardından "Tahmin mi etmeliyiz, yoksa veri mi toplamalıyız?" sorusuyla derse gir; farklı tahminlerin ancak veriyle karşılaştırılabileceğini fark ettir.
1. ders
10 dk
Keşif: Hangi problemler tabloya uygun?
Dört problem kartını göster: not ortalaması, kantin satışları, hava sıcaklığı takibi, sınıf kütüphanesi. Her birinde "Ne soruyoruz? Hangi veriler gerekir? Hangi hesap yapılır?" sorularını birlikte yanıtla. Çok sayıda veri, tekrar eden hesap ve karşılaştırma gerektiren işlerin tabloya uygun olduğunu vurgula.
1. ders
8 dk
Keşif: Veri türleri
Çizimdeki altı veri türünü tanıt. "Ahlat", "125", "14.09.2026", "45,50 ₺" örneklerinin tabloda neden farklı davrandığını tartış: yalnızca sayı türündeki verilerle toplama ve ortalama yapılabilir. Sayıların hücrede sağa, metinlerin sola yaslandığını göster.
1. ders
12 dk
Etkinlik: Veri toplama planı
Gruplara birer problem kartı ver. Her grup plan formunu doldurur: problem, gerekli veriler, veri türleri, veriyi nereden ve ne zaman toplayacakları, tablonun sütun başlıkları. Anket gerekiyorsa 3–5 seçenekli kısa bir soru yazarlar.
1. ders
5 dk
Değerlendirme: Planını sun
İki grup planını tahtada sunar; sınıf "Bu veriyle soruya cevap verilebilir mi, hangi veri eksik?" diye geri bildirim verir. Gruplama oyunuyla veri türleri pekiştirilir.
2. ders
10 dk
Tekrar: Sunum
9 slaytlık ders sunumu akıllı tahtada açılır; önceki saatte öğrenilen kavramlar öğrencilerle birlikte tekrar edilir.
2. ders
20 dk
Uygulama: Etkinlikler
Akıllı tahtada etkileşimli etkinlikler oynanır: Veriyi türüne göre grupla; Veri toplama sürecini sırala; Problemi gereken veriyle eşleştir; Doğru mu, yanlış mı?; Kutuyu aç: konu soruları; Eşleşen kartlar: Tablolamayla Çözülebilecek Problemler.
2. ders
10 dk
Değerlendirme
9 soruluk doğru-yanlış testi tahtada birlikte çözülür; yanlış cevaplar gerekçeleriyle tartışılır.
FarklılaştırmaBilgisayarsız sınıf alternatifi: Kâğıt üzerinde veri toplama planı. Her grup A4 kâğıda plan formunu çizer ve doldurur. Sınıf içi anket için tahtaya çetele tablosu çizilir, öğrenciler kalkıp kendi seçeneklerine birer çizgi ekler. Toplanan veri gelecek hafta tablolama programına girilmek üzere saklanır.
BÖLÜM IV · ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme araçlarıKontrol listesi, dereceli puanlama anahtarı, öz ve akran değerlendirme
Doğru-yanlış soruları
  1. Bir haftalık hava sıcaklığını takip etmek, tablolama programıyla çözülebilecek bir problemdir. (D)
  2. "Ahlat" bir sayı verisidir. (Y)
  3. Tablolama programında sayılar varsayılan olarak hücrenin sağına, metinler soluna yaslanır. (D)
  4. Veri toplamaya başlamadan önce neyi öğrenmek istediğimizi belirlemeliyiz. (D)
  5. Anket sorularında seçenekler birbirinin içine geçmelidir. (Y)
  6. 45,50 ₺ para türünde bir veridir. (D)
  7. Tarih verileri tabloda metin gibi yazılır, hiçbir hesap yapılamaz. (Y)
  8. Kantin satış verisini toplamak için kantin görevlisinin satış listesi uygun bir kaynaktır. (D)
  9. Bir tabloya ne kadar çok sütun eklersek problem o kadar iyi çözülür. (Y)
Dersin uygulanmasına ilişkin açıklamalarBu hafta toplanan anket ya da kantin verisini saklayın; 5. haftada tabloya girip düzenlemek, 7. haftada da formül ve grafikle yorumlamak için aynı veriyi kullanmak dersleri birbirine bağlar.
…………………………Bilişim Teknolojileri Öğretmeni
UYGUNDUR05.10.2026…………………………Okul Müdürü
Bu dersi sınıfta işleyinSunum, tahta modu ve etkileşimli etkinlikler için.
Etkileşimli sürümü aç →