Bilişim Ders Notları
Dijital Sanat · 26. hafta · Üç Boyutlu Modelleme

Tinkercad 3B Tasarım Arayüzü

Dijital Sanatlar · 26. hafta ders notu · DS.1.6.1

Öğrenme çıktıları
DS.1.6.1
  • 3B tasarım programı arayüzünün bölümlerini (çalışma düzlemi, şekil paneli, görünüm küpü, araç çubuğu) tanır.
  • Görünüm küpü ve fare ile sahneyi döndürür, yakınlaştırır ve kaydırır.
  • Temel şekiller panelinden bir şekli çalışma düzlemine sürükleyip bırakır.
Bilgisayarsız sınıf alternatifi

Kâğıt arayüz

Tahtaya büyük bir dikdörtgen çizilerek arayüz bölgeleri (sağda şekil paneli, ortada ızgaralı düzlem, solda görünüm küpü) işaretlenir. Kâğıttan kesilmiş kutu, silindir ve küre çizimleri sağdaki "panel" kutusundan alınıp ortadaki ızgaraya yapıştırılır. Karton kutu görünüm küpü olarak dolaştırılır; her öğrenci kutunun hangi yüzü kendine dönükse modeli o yönden çizer.

Konu anlatımı

Önce konuyu aç, sonra sorulara dokun: cevap altında açılır. Soru işaretli kutulara dokununca cevap görünür.

01Arayüzün bölümleri
Tasarımım · Anahtarlık İçe aktarDışa aktarGönder ÜST ÖN SAĞ +− Şekil Katı Delik Izgara: 1,0 mm ▾ Temel Şekiller ▾ Metin
  1. 1Proje adıTasarımın adı. Tıklayıp değiştirebilirsin; tasarım otomatik kaydedilir.Dokun, adını gör
  2. 2İçe / dışa aktarBaşka bir model dosyasını içeri alır ya da tasarımını .STL, .OBJ gibi dosyalara çevirir.Dokun, adını gör
  3. 3Düzenleme araçlarıKopyala, yapıştır, çoğalt, sil, geri al ve yinele düğmeleri.Dokun, adını gör
  4. 4Grupla, hizala, yansıtSeçili şekilleri birleştirir, sıraya dizer ya da ayna gibi ters çevirir.Dokun, adını gör
  5. 5Görünüm küpüKüpün bir yüzüne tıklarsan sahneye o yönden bakarsın: üstten, önden, sağdan…Dokun, adını gör
  6. 6Görünüm düğmeleriEv görünümü, ekrana sığdır, yakınlaştır (+), uzaklaştır (−) ve perspektif/ortografik geçişi.Dokun, adını gör
  7. 7Çalışma düzlemiMavi ızgaralı zemin. Şekiller buraya sürüklenir; her kare 1 mm'ye yaslanır.Dokun, adını gör
  8. 8Seçili şekilEtrafındaki beyaz ve siyah tutamaçlarla boyutu ve yüksekliği değiştirilir.Dokun, adını gör
  9. 9Şekil denetçisiSeçili şeklin katı mı delik mi olacağını ve rengini seçeriz; ölçü ayarları da burada.Dokun, adını gör
  10. 10Temel şekiller paneliKutu, silindir, küre, çatı, koni, metin ve delik şekilleri. Sürükleyip düzleme bırakılır.Dokun, adını gör
  11. 11Izgara ayarıŞekillerin kaç milimetrelik adımlarla hareket edeceğini belirler (ör. 1 mm, 0,5 mm).Dokun, adını gör

Numaralara dokun, her bölümün görevini oku.

?Tinkercad'de 3B tasarım nasıl başlatılır?
tinkercad.com'a giriş yapılır, "Tasarımlar" bölümünden "3B Tasarım" seçilir ve "Yeni" denir. Boş bir çalışma düzlemi açılır.
?Şekil paneli nerededir, içinde neler vardır?
Ekranın sağındadır. Kutu, silindir, küre, çatı, koni, metin ve gri çizgili delik şekilleri bulunur.
?Şekil denetçisi ne işe yarar?
Seçili şeklin katı ya da delik olacağını, rengini ve ölçü ayarlarını (yarıçap, kenar sayısı gibi) değiştirmemizi sağlar.
Anahtar kavramlar: ArayüzÇalışma düzlemiŞekil paneli
02Sahnede gezinme
?Sahneyi nasıl döndürürüz?
Sağ fare tuşuna basılı tutup sürükleriz. Akıllı tahtada boş alanda tek parmakla sürüklemek de döndürür.
?Nasıl yakınlaştırırız?
Fare tekerleğini çeviririz ya da görünüm düğmelerindeki + ve − düğmelerine basarız. Dokunmatik ekranda iki parmakla sıkıştırırız.
?Kaydırmak (pan) ne demektir?
Sahneyi döndürmeden sağa-sola, yukarı-aşağı kaydırmaktır. Shift + sağ tuş ya da orta tuşla yapılır.
Biliyor muydun?

Kaybolursan "Ev görünümü" düğmesine bas; kamera başlangıç açısına döner.

DöndürSağ tuşa basılıtutup sürükleYakınlaştırTekerleğiileri-geri çevirKaydırShift + sağ tuşya da orta tuşGörünüm küpüYüzüne tıkla:o yönden bak Shift + ÜST ÖN SAĞ Ev görünümü başa döner
03Görünüm küpü ve bakış yönleri

Soru işaretli kutulara dokun.

?Neden farklı yönlerden bakarız?
Tek bir açıdan bakınca şekillerin önde mi arkada mı, yerde mi havada mı olduğunu anlamak zordur. Üstten ve önden bakarak yerleştirmeyi kontrol ederiz.
Tıklanan yüzNe görürüz?Silindir nasıl görünür?
ÜST
ÖN
SAĞ
Köşe
04İlk şeklimiz

Kartlara dokun.

Ders akışı

40 dakikalık bir ders saati için planlandı. Adımın başlığına dokun, ayrıntılar açılsın.

5dk

Isınma: Kutuya nereden bakıyorsun?

Yüzlerine ÜST, ÖN, SAĞ yazılmış karton kutuyu göster. Üç öğrenciyi farklı yerlere oturt; her biri gördüğü yüzü söylesin. Programda da bu kutunun küçüğü olan "görünüm küpü" ile bakış yönümüzü seçeceğimizi anlat.

12dk

Keşif: Arayüz turu

Tinkercad'i tahtada aç (tinkercad.com → 3B Tasarım → Yeni). Numaralı arayüz görseliyle bölümleri sırayla tanıt: proje adı, araç çubuğu, görünüm küpü, çalışma düzlemi, şekil paneli ve şekil denetçisi. Her bölümde programda aynı yeri tıklayarak göster.

Tasarımım · Anahtarlık İçe aktarDışa aktarGönder ÜST ÖN SAĞ +− Şekil Katı Delik Izgara: 1,0 mm ▾ Temel Şekiller ▾ Metin
8dk

Keşif: Sahnede gezinme

Sağ tuşla sürükleyerek döndür, tekerlekle yakınlaştır, Shift + sağ tuşla kaydır. Akıllı tahtada iki parmakla sıkıştırma yakınlaştırır, tek parmakla boş alanda sürükleme döndürür. Kaybolan öğrencilere "Ev görünümü" düğmesini hatırlat.

DöndürSağ tuşa basılıtutup sürükleYakınlaştırTekerleğiileri-geri çevirKaydırShift + sağ tuşya da orta tuşGörünüm küpüYüzüne tıkla:o yönden bak Shift + ÜST ÖN SAĞ Ev görünümü başa döner
11dk

Etkinlik: Şekil sürükle, sahneyi çevir

Öğrenciler sırayla tahtaya gelir: biri panelden kutu sürükler, biri silindir, biri küre. Her öğrenci şekli koyduktan sonra görünüm küpünde ÜST ya da ÖN yüze tıklayıp sahneye o yönden bakar ve gördüğü şekli söyler (üstten silindir daire gibi görünür).

4dk

Değerlendirme: Arayüz eşleştirme

Tahtadaki eşleştirme oyunuyla arayüz parçalarını görevleriyle eşleştirin. "Şekil kayboldu, ne yaparsın?" sorusuyla bitir.

Doğru mu, yanlış mı?

Dersin sonunda tahtada ya da öğrencinin kendi cihazında çözülür.

1. Çalışma düzlemi, şekillerin üzerine yerleştirildiği ızgaralı zemindir.

Cevabı gösterDoğru

2. Görünüm küpünde ÜST yüze tıklarsak sahneye üstten bakarız.

Cevabı gösterDoğru · Görünüm küpü bakış yönünü değiştirir; nesneleri değiştirmez.

3. Fare tekerleğini çevirmek şekli siler.

Cevabı gösterYanlış · Tekerlek sahneyi yakınlaştırır ya da uzaklaştırır; şekiller değişmez.

4. Sahneyi döndürmek için sağ tuşa basılı tutup fareyi sürükleriz.

Cevabı gösterDoğru

5. Temel şekiller panelinden bir şekli kullanmak için onu çalışma düzlemine sürükleyip bırakırız.

Cevabı gösterDoğru

6. Ev görünümü düğmesi tasarımı kapatıp ana sayfaya döner.

Cevabı gösterYanlış · Ev görünümü yalnızca kamerayı başlangıç açısına getirir; tasarım açık kalır.

7. Sahneyi döndürdüğümüzde nesnelerin kendisi de döner ve ölçüleri değişir.

Cevabı gösterYanlış · Döndürülen nesne değil, bizim bakış açımızdır (kamera). Nesnenin yeri ve ölçüsü aynı kalır.

8. Tinkercad tasarımları otomatik olarak kaydeder.

Cevabı gösterDoğru · Tasarım çevrim içi hesaba kaydedilir; proje adı değiştirilerek kolayca bulunur.
← Önceki hafta3B Nedir? X, Y ve Z Eksenleri Sonraki hafta →Taşı, Döndür, Ölçekle, Çoğalt

26. hafta günlük planı

2026–2027 1. düzey Seçmeli Dijital Sanatlar dersi 26. hafta günlük planı. Okul ve öğretmen bilgileriyle doldurulmuş Word dosyası için etkileşimli sürümde Evraklar › Günlük planlar bölümünü kullanın.

2026–2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI …………………………

SEÇMELİ DİJİTAL SANATLAR 1. SEVİYE DERSİ GÜNLÜK PLANI · 26. HAFTA

BÖLÜM I · DERSE İLİŞKİN BİLGİLER
DersSeçmeli Dijital Sanatlar 1. SeviyeSınıf / Düzey1. düzey (seçmeli)
Hafta / Tarih26. Hafta · 5–9 Nisan (NİSAN)Süre2 ders saati (40' + 40')
TemaÜÇ BOYUTLU MODELLEME
KonuTinkercad 3B Tasarım Arayüzü
BÖLÜM II · ÖĞRENME ÇIKTILARI VE KAYNAKLAR
Öğrenme çıktısıDS.1.6.1 Dijital tasarım sürecinde üç boyutlu modelleme araçlarından yararlanabilme
Süreç bileşenleri
  • 3B tasarım programı arayüzünün bölümlerini (çalışma düzlemi, şekil paneli, görünüm küpü, araç çubuğu) tanır.
  • Görünüm küpü ve fare ile sahneyi döndürür, yakınlaştırır ve kaydırır.
  • Temel şekiller panelinden bir şekli çalışma düzlemine sürükleyip bırakır.
Araç, gereç ve kaynaklarAkıllı tahta ve Tinkercad (öğretmen hesabı ya da sınıf kodu) · Bir karton kutu (görünüm küpü için; yüzlerine ÜST, ÖN, SAĞ yazılı) · Arayüz parçaları kartları · Bilişim Ders Notları ders sayfası, sunum ve etkinlikler (bilisimdersnotlari.com)
BÖLÜM III · ÖĞRENME-ÖĞRETME UYGULAMALARI
SüreEtkinlik akışı
1. ders
5 dk		Isınma: Kutuya nereden bakıyorsun?
Yüzlerine ÜST, ÖN, SAĞ yazılmış karton kutuyu göster. Üç öğrenciyi farklı yerlere oturt; her biri gördüğü yüzü söylesin. Programda da bu kutunun küçüğü olan "görünüm küpü" ile bakış yönümüzü seçeceğimizi anlat.
1. ders
12 dk		Keşif: Arayüz turu
Tinkercad'i tahtada aç (tinkercad.com → 3B Tasarım → Yeni). Numaralı arayüz görseliyle bölümleri sırayla tanıt: proje adı, araç çubuğu, görünüm küpü, çalışma düzlemi, şekil paneli ve şekil denetçisi. Her bölümde programda aynı yeri tıklayarak göster.
1. ders
8 dk		Keşif: Sahnede gezinme
Sağ tuşla sürükleyerek döndür, tekerlekle yakınlaştır, Shift + sağ tuşla kaydır. Akıllı tahtada iki parmakla sıkıştırma yakınlaştırır, tek parmakla boş alanda sürükleme döndürür. Kaybolan öğrencilere "Ev görünümü" düğmesini hatırlat.
1. ders
11 dk		Etkinlik: Şekil sürükle, sahneyi çevir
Öğrenciler sırayla tahtaya gelir: biri panelden kutu sürükler, biri silindir, biri küre. Her öğrenci şekli koyduktan sonra görünüm küpünde ÜST ya da ÖN yüze tıklayıp sahneye o yönden bakar ve gördüğü şekli söyler (üstten silindir daire gibi görünür).
1. ders
4 dk		Değerlendirme: Arayüz eşleştirme
Tahtadaki eşleştirme oyunuyla arayüz parçalarını görevleriyle eşleştirin. "Şekil kayboldu, ne yaparsın?" sorusuyla bitir.
2. ders
10 dk		Tekrar: Sunum
8 slaytlık ders sunumu akıllı tahtada açılır; önceki saatte öğrenilen kavramlar öğrencilerle birlikte tekrar edilir.
2. ders
20 dk		Uygulama: Etkinlikler
Akıllı tahtada etkileşimli etkinlikler oynanır: Numaraları eşleştir; Hareketi eşleştir; İlk tasarım adımları; Doğru mu, yanlış mı?; Kutuyu aç: konu soruları; Test yarışması: Tinkercad 3B Tasarım Arayüzü.
2. ders
10 dk		Değerlendirme
8 soruluk doğru-yanlış testi tahtada birlikte çözülür; yanlış cevaplar gerekçeleriyle tartışılır.
FarklılaştırmaBilgisayarsız sınıf alternatifi: Kâğıt arayüz. Tahtaya büyük bir dikdörtgen çizilerek arayüz bölgeleri (sağda şekil paneli, ortada ızgaralı düzlem, solda görünüm küpü) işaretlenir. Kâğıttan kesilmiş kutu, silindir ve küre çizimleri sağdaki "panel" kutusundan alınıp ortadaki ızgaraya yapıştırılır. Karton kutu görünüm küpü olarak dolaştırılır; her öğrenci kutunun hangi yüzü kendine dönükse modeli o yönden çizer.
BÖLÜM IV · ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme araçlarıKontrol listesi, dereceli puanlama anahtarı, öz ve akran değerlendirme
Doğru-yanlış soruları
  1. Çalışma düzlemi, şekillerin üzerine yerleştirildiği ızgaralı zemindir. (D)
  2. Görünüm küpünde ÜST yüze tıklarsak sahneye üstten bakarız. (D)
  3. Fare tekerleğini çevirmek şekli siler. (Y)
  4. Sahneyi döndürmek için sağ tuşa basılı tutup fareyi sürükleriz. (D)
  5. Temel şekiller panelinden bir şekli kullanmak için onu çalışma düzlemine sürükleyip bırakırız. (D)
  6. Ev görünümü düğmesi tasarımı kapatıp ana sayfaya döner. (Y)
  7. Sahneyi döndürdüğümüzde nesnelerin kendisi de döner ve ölçüleri değişir. (Y)
  8. Tinkercad tasarımları otomatik olarak kaydeder. (D)
Dersin uygulanmasına ilişkin açıklamalarİlk derste öğrencilerin en sık yaşadığı sorun "kaybolmak"tır: sahne çok döner ya da şekil ekrandan çıkar. "Ev görünümü" ve "Tümünü sığdır" düğmelerini tahtanın köşesine kâğıtla da yazıp asabilirsiniz. Öğrenci hesabı yerine öğretmenin "sınıf" özelliğiyle verilen takma adlı giriş kullanılabilir.
…………………………Bilişim Teknolojileri Öğretmeni
UYGUNDUR05.04.2027…………………………Okul Müdürü
Bu dersi sınıfta işleyinSunum, tahta modu ve etkileşimli etkinlikler için.
Etkileşimli sürümü aç →