Bilişim Ders Notları
Dijital Sanat · 31. hafta · Üç Boyutlu Modelleme

Proje 1: Ev ya da Okul Maketi

Dijital Sanatlar · 31. hafta ders notu · DS.1.6.1

Öğrenme çıktıları
DS.1.6.1
  • Gerçek bir yapının ölçülerini ölçek (1:100) kullanarak maket ölçüsüne çevirir.
  • İçi boş duvarları kutudan delik kutu çıkararak oluşturur.
  • Kapı ve pencereleri delik şekilleriyle açar, çatıyı çatı şekliyle yerleştirir.
  • Maketini parça parça planlayıp adım adım tamamlar.
Bilgisayarsız sınıf alternatifi

Kartondan ev maketi

Gruplar evin üstten planını kareli kâğıda 1:100 ölçekle çizer (her kare 5 mm). Duvarlar kartondan kesilir; kapı ve pencere yerleri maket bıçağıyla değil makasla, öğretmen gözetiminde açılır (delik şekli gibi). Çatı, bir dikdörtgen kartonun ortadan katlanmasıyla yapılır (üçgen prizma). Maketler son olarak kâğıttan yapılmış ağaçlarla süslenir.

Konu anlatımı

Önce konuyu aç, sonra sorulara dokun: cevap altında açılır. Soru işaretli kutulara dokununca cevap görünür.

01Ölçek: Büyüğü küçültmek
?Ölçek nedir?
Gerçek ölçülerin maket ya da çizimde kaç kat küçültüldüğünü gösteren orandır. 1:100, gerçekteki 100 birimin maketle 1 birim olduğunu anlatır.
?8 m'lik bir duvar 1:100 maket için kaç mm olur?
8 m = 8000 mm. 8000 ÷ 100 = 80 mm. Kısa yol: 1:100 ölçekte metre sayısını 10 ile çarpınca mm bulunur.
?Mimarlar neden maket yapar?
Binayı inşa etmeden önce görmek, müşteriye göstermek, ışık ve gölgeyi denemek ve hataları erkenden bulmak için.
Anahtar kavramlar: ÖlçekMaketPlan
Gerçek evMaket 8 m Ölçek1 : 100÷ 100 080 mm 8 m = 8000 mm8000 ÷ 100= 80 mm
02Ev maketinin parçaları
Ölçek 1 : 100
  1. 1TabanYeşil ince kutu; bahçeyi ve evin oturduğu zemini gösterir.Dokun, adını gör
  2. 2DuvarlarBüyük kutunun içinden biraz küçük bir delik kutu çıkarılarak içi boş duvar yapılır.Dokun, adını gör
  3. 3KapıDuvara gömülen delik kutuyla açılır; gruplayınca boşluk oluşur.Dokun, adını gör
  4. 4PencereDelik kutu ile açılan boşluk; içine ince mavi kutu "cam" olarak konabilir.Dokun, adını gör
  5. 5ÇatıHazır "çatı" şekli; duvardan biraz büyük yapılırsa saçak oluşur.Dokun, adını gör
  6. 6Bacaİnce uzun bir kutu; çatının içine gömülerek yerleştirilir.Dokun, adını gör
  7. 7AğaçSilindir gövde ve küre yapraktan oluşur; maketin ölçeğini anlamaya yardım eder.Dokun, adını gör

Numaralara dokun, her parçanın nasıl yapıldığını oku.

?Hangi parçalar hangi şekillerle yapılır?
Taban ve duvarlar kutu, kapı ve pencereler delik kutu, çatı ise hazır çatı şeklidir. Ağaç silindir ve küreyle, baca ince bir kutuyla yapılır.
?Pencereye cam nasıl eklenir?
Pencere deliği açıldıktan sonra içine ince (1 mm) açık mavi bir kutu yerleştirilir.
03Adım adım yapım

Soru işaretli kutulara dokun.

Biliyor muydun?

Delikleri yerleştirdikten sonra duvar ve delikleri birlikte seçip grupla; çatıyı en son ekle.

1. Tabankutu 90 × 70 × 32. Duvarlarkutu − delik kutu3. Kapı, penceredelik kutular4. Çatıçatı şekli Hepsini seç → Grupla (Ctrl + G)
AdımŞekilÖrnek ölçü (mm)
Taban
Duvar
Kapı
Pencere
Çatı

Ders akışı

40 dakikalık bir ders saati için planlandı. Adımın başlığına dokun, ayrıntılar açılsın.

6dk

Isınma: Sınıfımız kaç metre?

İki öğrenci sınıfın bir duvarını adımlayarak ya da şerit metreyle ölçer. "Bu sınıfı masamıza sığdırmak için ne yapmalıyız?" sorusuyla ölçek kavramına geç. 1:100 ölçekte her 1 m'nin 1 cm (10 mm) olduğunu göster.

Gerçek evMaket 8 m Ölçek1 : 100÷ 100 080 mm 8 m = 8000 mm8000 ÷ 100= 80 mm
9dk

Keşif: Maketin parçaları

Numaralı ev görseliyle taban, duvar, kapı, pencere, çatı ve baca parçalarını tanıt. Her parçanın hangi temel şekilden yapıldığını (kutu, delik kutu, çatı) tahtada listeleyin.

Ölçek 1 : 100
7dk

Keşif: İçi boş duvar

Duvar için 66 × 50 × 38 mm bir kutu, içine her yandan 3 mm küçük bir delik kutu yerleştir; ikisini ortala ve grupla. Görünüm küpüyle üstten bakarak içi boş duvarı göster. Kapı ve pencere için delik kutuları duvarın içinden geçecek şekilde koy.

1. Tabankutu 90 × 70 × 32. Duvarlarkutu − delik kutu3. Kapı, penceredelik kutular4. Çatıçatı şekli Hepsini seç → Grupla (Ctrl + G)
14dk

Etkinlik: Maketini kur

Gruplar kareli kâğıda evin ya da okulun üstten planını 1:100 ölçekle çizer, ölçüleri yazar. Ardından sırayla tahtaya gelip Tinkercad'de adımları uygular: taban → duvar → kapı ve pencere delikleri → grupla → çatı → baca ve ağaç. Her adımdan sonra sınıf "ölçü doğru mu?" diye kontrol eder.

4dk

Değerlendirme: Ölçek hesabı

Çark sorularıyla birkaç ölçek hesabı yaptır: 6 m'lik duvar maketle kaç mm? (60 mm) Pencere 1,2 m ise? (12 mm)

Doğru mu, yanlış mı?

Dersin sonunda tahtada ya da öğrencinin kendi cihazında çözülür.

1. 1:100 ölçekte gerçekteki 1 metre makette 1 santimetre (10 mm) olur.

Cevabı gösterDoğru

2. 8 m uzunluğundaki bir duvar 1:100 ölçekli makette 800 mm olur.

Cevabı gösterYanlış · 8 m = 8000 mm; 8000 ÷ 100 = 80 mm olur.

3. İçi boş duvar, büyük bir kutunun içinden biraz küçük bir delik kutu çıkarılarak yapılabilir.

Cevabı gösterDoğru

4. Pencere açmak için delik kutunun duvarın içinden tamamen geçmesi gerekir.

Cevabı gösterDoğru · Delik duvarın içinde kalırsa yalnızca oyuk açılır; dışarıdan bakınca pencere görünmez.

5. Tinkercad'deki "çatı" şekli üçgen prizma biçimindedir.

Cevabı gösterDoğru

6. Kapı ve pencere deliklerini çatıyı ekledikten sonra eklemek zorunludur.

Cevabı gösterYanlış · Sıra zorunlu değildir; ancak delikleri duvarla gruplamadan önce eklemek işi kolaylaştırır. Çatı genellikle en son eklenir.

7. Maketin ölçeği bilinirse maketten gerçek yapının ölçüleri de hesaplanabilir.

Cevabı gösterDoğru · Maketteki ölçü 100 ile çarpılır: 30 mm × 100 = 3000 mm = 3 m.

8. Bir maketteki ağaç ve insan figürleri yalnızca süs içindir, ölçekle ilgisi yoktur.

Cevabı gösterYanlış · Doğru ölçekteki ağaç ve insan figürleri yapının ne kadar büyük olduğunu anlamamıza yardım eder.

9. Saçak yapmak için çatı duvarlardan biraz büyük yapılır.

Cevabı gösterDoğru
← Önceki haftaEtkinlik Haftası: Kâğıttan 3B'ye Sonraki hafta →Proje 2: Oyuncak ve Karakter Modelleme

31. hafta günlük planı

2026–2027 1. düzey Seçmeli Dijital Sanatlar dersi 31. hafta günlük planı. Okul ve öğretmen bilgileriyle doldurulmuş Word dosyası için etkileşimli sürümde Evraklar › Günlük planlar bölümünü kullanın.

2026–2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI …………………………

SEÇMELİ DİJİTAL SANATLAR 1. SEVİYE DERSİ GÜNLÜK PLANI · 31. HAFTA

BÖLÜM I · DERSE İLİŞKİN BİLGİLER
DersSeçmeli Dijital Sanatlar 1. SeviyeSınıf / Düzey1. düzey (seçmeli)
Hafta / Tarih31. Hafta · 10–14 Mayıs (MAYIS)Süre2 ders saati (40' + 40')
TemaÜÇ BOYUTLU MODELLEME
KonuProje 1: Ev ya da Okul Maketi
BÖLÜM II · ÖĞRENME ÇIKTILARI VE KAYNAKLAR
Öğrenme çıktısıDS.1.6.1 Dijital tasarım sürecinde üç boyutlu modelleme araçlarından yararlanabilme
Süreç bileşenleri
  • Gerçek bir yapının ölçülerini ölçek (1:100) kullanarak maket ölçüsüne çevirir.
  • İçi boş duvarları kutudan delik kutu çıkararak oluşturur.
  • Kapı ve pencereleri delik şekilleriyle açar, çatıyı çatı şekliyle yerleştirir.
  • Maketini parça parça planlayıp adım adım tamamlar.
Araç, gereç ve kaynaklarAkıllı tahta ve Tinkercad · Şerit metre ya da cetvel · Kareli kâğıt (plan çizimi için) · Karton, makas, yapıştırıcı (bilgisayarsız seçenek) · Bilişim Ders Notları ders sayfası, sunum ve etkinlikler (bilisimdersnotlari.com)
BÖLÜM III · ÖĞRENME-ÖĞRETME UYGULAMALARI
SüreEtkinlik akışı
1. ders
6 dk		Isınma: Sınıfımız kaç metre?
İki öğrenci sınıfın bir duvarını adımlayarak ya da şerit metreyle ölçer. "Bu sınıfı masamıza sığdırmak için ne yapmalıyız?" sorusuyla ölçek kavramına geç. 1:100 ölçekte her 1 m'nin 1 cm (10 mm) olduğunu göster.
1. ders
9 dk		Keşif: Maketin parçaları
Numaralı ev görseliyle taban, duvar, kapı, pencere, çatı ve baca parçalarını tanıt. Her parçanın hangi temel şekilden yapıldığını (kutu, delik kutu, çatı) tahtada listeleyin.
1. ders
7 dk		Keşif: İçi boş duvar
Duvar için 66 × 50 × 38 mm bir kutu, içine her yandan 3 mm küçük bir delik kutu yerleştir; ikisini ortala ve grupla. Görünüm küpüyle üstten bakarak içi boş duvarı göster. Kapı ve pencere için delik kutuları duvarın içinden geçecek şekilde koy.
1. ders
14 dk		Etkinlik: Maketini kur
Gruplar kareli kâğıda evin ya da okulun üstten planını 1:100 ölçekle çizer, ölçüleri yazar. Ardından sırayla tahtaya gelip Tinkercad'de adımları uygular: taban → duvar → kapı ve pencere delikleri → grupla → çatı → baca ve ağaç. Her adımdan sonra sınıf "ölçü doğru mu?" diye kontrol eder.
1. ders
4 dk		Değerlendirme: Ölçek hesabı
Çark sorularıyla birkaç ölçek hesabı yaptır: 6 m'lik duvar maketle kaç mm? (60 mm) Pencere 1,2 m ise? (12 mm)
2. ders
10 dk		Tekrar: Sunum
8 slaytlık ders sunumu akıllı tahtada açılır; önceki saatte öğrenilen kavramlar öğrencilerle birlikte tekrar edilir.
2. ders
20 dk		Uygulama: Etkinlikler
Akıllı tahtada etkileşimli etkinlikler oynanır: Ölçeği hesapla (1:100); Ev maketi yapım sırası; Parçaları bul; Doğru mu, yanlış mı?; Kutuyu aç: konu soruları; Eşleşen kartlar: Proje 1: Ev ya da Okul Maketi.
2. ders
10 dk		Değerlendirme
9 soruluk doğru-yanlış testi tahtada birlikte çözülür; yanlış cevaplar gerekçeleriyle tartışılır.
FarklılaştırmaBilgisayarsız sınıf alternatifi: Kartondan ev maketi. Gruplar evin üstten planını kareli kâğıda 1:100 ölçekle çizer (her kare 5 mm). Duvarlar kartondan kesilir; kapı ve pencere yerleri maket bıçağıyla değil makasla, öğretmen gözetiminde açılır (delik şekli gibi). Çatı, bir dikdörtgen kartonun ortadan katlanmasıyla yapılır (üçgen prizma). Maketler son olarak kâğıttan yapılmış ağaçlarla süslenir.
BÖLÜM IV · ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme araçlarıKontrol listesi, dereceli puanlama anahtarı, öz ve akran değerlendirme
Doğru-yanlış soruları
  1. 1:100 ölçekte gerçekteki 1 metre makette 1 santimetre (10 mm) olur. (D)
  2. 8 m uzunluğundaki bir duvar 1:100 ölçekli makette 800 mm olur. (Y)
  3. İçi boş duvar, büyük bir kutunun içinden biraz küçük bir delik kutu çıkarılarak yapılabilir. (D)
  4. Pencere açmak için delik kutunun duvarın içinden tamamen geçmesi gerekir. (D)
  5. Tinkercad'deki "çatı" şekli üçgen prizma biçimindedir. (D)
  6. Kapı ve pencere deliklerini çatıyı ekledikten sonra eklemek zorunludur. (Y)
  7. Maketin ölçeği bilinirse maketten gerçek yapının ölçüleri de hesaplanabilir. (D)
  8. Bir maketteki ağaç ve insan figürleri yalnızca süs içindir, ölçekle ilgisi yoktur. (Y)
  9. Saçak yapmak için çatı duvarlardan biraz büyük yapılır. (D)
Dersin uygulanmasına ilişkin açıklamalarÖlçek hesabını matematik dersindeki oran-orantı konusuyla ilişkilendirebilirsiniz. Ders süresi yetmezse çatı ve süslemeleri gelecek haftaya bırakın; önemli olan duvar-delik mantığının oturmasıdır. Okulun gerçek planını müdür yardımcısından isteyip okulu modellemek öğrencilerin ilgisini çok artırır.
…………………………Bilişim Teknolojileri Öğretmeni
UYGUNDUR10.05.2027…………………………Okul Müdürü
Bu dersi sınıfta işleyinSunum, tahta modu ve etkileşimli etkinlikler için.
Etkileşimli sürümü aç →