Bilişim Ders Notları
Proje · 7. hafta · Proje Türleri

Proje Türleri (2): STEM ve Ekip Projeleri

Proje Tasarımı ve Uygulamaları · 7. hafta ders notu · PTU.2.1

Öğrenme çıktıları
PTU.2.1
  • Disiplinler arası proje kavramını açıklar ve STEM alanlarını tanır.
  • Bir projeye fen, teknoloji, mühendislik ve matematiğin nasıl katkı sağladığını örnekle gösterir.
  • Bireysel ve grup projelerini avantajları ve sorumlulukları yönünden karşılaştırır.
  • Kısa ve uzun süreli projeleri ayırt eder ve uygun süreyi planlar.
Bilgisayarsız sınıf alternatifi

Kâğıt STEM çarkı

Tahtaya dört dilimli bir çark çizilir (S, T, E, M). Gruplar seçtikleri projenin her dilime düşen işini yapışkan nota yazıp ilgili dilime yapıştırır. Rol kartları kâğıttan hazırlanır ve öğrencilerin yakasına iğnelenir.

Konu anlatımı

Önce konuyu aç, sonra sorulara dokun: cevap altında açılır. Soru işaretli kutulara dokununca cevap görünür.

01Disiplinler arası proje
Van Gölüortak tema Fen bilimleriİnci kefaliningöç yolculuğuMatematikSu seviyesigrafiğiTeknolojiSeviye ölçensensörSanatGöl temalıafiş, minyatürSosyal bilgilerAhlat’ınSelçuklu mirasıÇevreKıyıda çöparaştırması
  1. 1Fen bilimleriİnci kefali tatlı su derelerine göç eder; su sıcaklığı ve göç zamanı arasındaki ilişki araştırılabilir.Dokun, adını gör
  2. 2MatematikYıllara göre su seviyesi verisini tabloya ve çizgi grafiğe dökmek, ortalama hesaplamak.Dokun, adını gör
  3. 3Teknoloji / yazılımUltrasonik sensörle su seviyesini ölçen basit bir düzenek ve blok tabanlı program.Dokun, adını gör
  4. 4SanatGölü ve inci kefalini anlatan afiş, minyatür ya da dijital çizim serisi.Dokun, adını gör
  5. 5Sosyal bilgilerAhlat’ın Selçuklu mirasını ve göl kıyısındaki yerleşimleri büyüklerle röportajla araştırmak.Dokun, adını gör
  6. 6ÇevreKıyıda toplanan atıkları türüne göre sayıp kaynaklarını bulmak, çözüm önermek.Dokun, adını gör

Numaralara dokun: Van Gölü temasından altı farklı proje fikri.

?Disiplinler arası proje ne demektir?
Bir problemi çözmek için birden fazla dersin bilgisini birlikte kullanmaktır. Gerçek problemler tek bir derse sığmaz; göl kıyısındaki atık sorunu hem fen hem matematik hem de sosyal bilgilerle ilgilidir.
?Disiplinler arası çalışmanın yararı nedir?
Konuya farklı yönlerden bakmamızı sağlar. Fen bilgisi bir sorunun nedenini, matematik büyüklüğünü, sanat ise insanlara anlatma yolunu gösterir.
Anahtar kavramlar: Disiplinler arasıOrtak tema
02STEM ve STEAM
SFenTTeknolojiEMühendislikMMatematik Donmayansuluk SFen bilimleriYalıtım ısıyı nasıl tutar?TTeknolojiSıcaklık sensörü, tablolamaEMühendislikTasarla, yap, dene, geliştirMMatematikSıcaklık grafiği, maliyet + Sanat (A) = STEAM
  1. 1S · Fen bilimleriSuyun 0 °C’de donduğunu, yalıtım malzemelerinin (köpük, saman, yün) ısı kaybını yavaşlattığını bilmek.Dokun, adını gör
  2. 2T · TeknolojiSıcaklık sensörüyle suyun sıcaklığını ölçmek, verileri tablolama programına girmek.Dokun, adını gör
  3. 3E · MühendislikSuluk modelini tasarlamak, yapmak, denemek ve aksayan yeri düzelterek geliştirmek.Dokun, adını gör
  4. 4M · MatematikSaat saat sıcaklık grafiği çizmek, malzemelerin maliyetini hesaplamak.Dokun, adını gör
  5. 5Ortak problemDört alan tek bir gerçek problemde birleşir: köyde kışın hayvanların suyu donuyor.Dokun, adını gör
  6. 6STEAMTasarıma sanat (Art) eklenirse STEAM olur: suluğun görünümü, afişi, tanıtım videosu.Dokun, adını gör

Numaralara dokun: donmayan suluk projesinde dört alan.

?STEM ne demektir?
Science (fen), Technology (teknoloji), Engineering (mühendislik) ve Mathematics (matematik) sözcüklerinin baş harfleridir. Bu dört alanı aynı projede birlikte kullanmayı anlatır.
?Mühendislik ortaokulda nasıl yapılır?
Bir ihtiyaç için çizim yapıp karton, tahta ya da şişeden bir model kurarak, deneyip aksayan yeri düzelterek. Bu "tasarla, yap, dene, geliştir" döngüsü mühendisliğin özüdür.
?Teknoloji alanına hangi dijital araçlar girer?
Sıcaklık sensörü, tablolama programıyla verileri düzenleme ve grafik çizme, sunum programıyla sonuçları paylaşma, çevrim içi anketle görüş toplama.
Anahtar kavramlar: STEMSTEAMMühendislik tasarım döngüsü
03Bireysel mi, grup mu?

Soru işaretli kutulara dokun.

?Grup projesinde hangi roller olabilir?
Koordinatör toplantıları ve takvimi düzenler, araştırmacı kaynak tarar, kayıtçı ölçüm ve kararları deftere yazar, tasarımcı model, afiş ve sunumu hazırlar. Roller dönüşümlü olabilir.
Bireysel proje Kendi hızında çalışır,tüm işleri tek başınaüstlenir. Grup projesi Koordinatör Araştırmacı Kayıtçı Tasarımcı Ortak amaç · iş bölümü · birlikte kararHerkes her aşamada fikir söyler.
ÖzellikBireysel projeGrup projesi
Kim yürütür?
Karar
Güçlü yanı
Zor yanı
04Kısa ve uzun süreli projeler

Kartlara dokun: örnek proje kartları.

Biliyor muydun?

Uzun süreli bir projede her ayın sonuna küçük bir "ara hedef" koy. Ara hedefler projeyi takip etmeyi kolaylaştırır.

Ders akışı

40 dakikalık bir ders saati için planlandı. Adımın başlığına dokun, ayrıntılar açılsın.

6dk

Isınma: Hangi ders?

Tahtaya "Kışın ahırdaki hayvanların suyu donuyor." yaz. "Bu sorunu çözmek için hangi derslerden yardım alırız?" diye sor. Öğrencilerin söylediği dersleri (fen, matematik, teknoloji, görsel sanatlar…) tahtaya yaz. Gerçek problemlerin tek bir derse sığmadığını vurgula.

10dk

Keşif: STEM çarkı

STEM çarkını numaralı olarak aç. Donmayan suluk projesinde fen bilimlerinin yalıtımı, teknolojinin sıcaklık ölçümünü ve tablolamayı, mühendisliğin tasarla-dene döngüsünü, matematiğin grafik ve maliyeti üstlendiğini numaralara dokunarak göster. Sanat eklendiğinde STEAM olduğunu söyle.

SFenTTeknolojiEMühendislikMMatematik Donmayansuluk SFen bilimleriYalıtım ısıyı nasıl tutar?TTeknolojiSıcaklık sensörü, tablolamaEMühendislikTasarla, yap, dene, geliştirMMatematikSıcaklık grafiği, maliyet + Sanat (A) = STEAM
7dk

Keşif: Bir tema, birçok alan

Van Gölü alan haritasını aç. Aynı temanın fen, matematik, teknoloji, sanat, sosyal bilgiler ve çevre açısından farklı proje fikirleri doğurduğunu göster. Öğrencilere en çok ilgilerini çeken alanı sor.

Van Gölüortak tema Fen bilimleriİnci kefaliningöç yolculuğuMatematikSu seviyesigrafiğiTeknolojiSeviye ölçensensörSanatGöl temalıafiş, minyatürSosyal bilgilerAhlat’ınSelçuklu mirasıÇevreKıyıda çöparaştırması
13dk

Etkinlik: Ekip kur, rol dağıt

Ekip rolleri çizimini göster ve bireysel–grup projesini karşılaştır. Dörder kişilik gruplar kurulur; her öğrenci bir rol kartı alır. Gruplar bir örnek proje kartı seçer, projeye katkı sağlayacak en az üç alanı yazar, kısa mı uzun süreli mi olacağına karar verir ve her rolün ilk görevini belirler.

Bireysel proje Kendi hızında çalışır,tüm işleri tek başınaüstlenir. Grup projesi Koordinatör Araştırmacı Kayıtçı Tasarımcı Ortak amaç · iş bölümü · birlikte kararHerkes her aşamada fikir söyler.
4dk

Değerlendirme: Alanlara ayır

Gruplama oyununu tahtada oynat. Gruplar rol dağılımlarını proje defterine yazar.

Doğru mu, yanlış mı?

Dersin sonunda tahtada ya da öğrencinin kendi cihazında çözülür.

1. Disiplinler arası proje, birden fazla bilim dalının birlikte kullanıldığı projedir.

Cevabı gösterDoğru

2. STEM; fen, teknoloji, mühendislik ve matematik alanlarının İngilizce baş harflerinden oluşur.

Cevabı gösterDoğru

3. STEM projelerinde yalnızca bilgisayar kullanılır.

Cevabı gösterYanlış · STEM bir bakış açısıdır. Karton, şişe ve termometreyle yapılan bir suluk tasarımı da STEM projesidir.

4. STEM'e sanat (Art) eklenince STEAM olur.

Cevabı gösterDoğru

5. Grup projesinde iş bölümü yapılır ama kararlar birlikte verilir.

Cevabı gösterDoğru

6. Bireysel projede öğrenci başkasından hiç yardım alamaz.

Cevabı gösterYanlış · Bireysel projede işi bir öğrenci yürütür ama danışman öğretmenden, ailesinden ya da uzmanlardan yardım ve görüş alabilir.

7. Bir haftalık kıyı temizliği kısa süreli, bütün yıl süren kar ölçümü uzun süreli bir projedir.

Cevabı gösterDoğru

8. Grup projesinde kayıtçının görevi bütün kararları tek başına vermektir.

Cevabı gösterYanlış · Kayıtçı toplantı notlarını ve ölçümleri proje defterine yazar. Kararlar ekipçe verilir; koordinatör toplantıları düzenler.

9. Uzun süreli projelerde iş adımlara ve haftalara bölünür.

Cevabı gösterDoğru
← Önceki haftaKod Haftası: Problemi Algoritmayla Çöz Sonraki hafta →Proje Türleri (3): Yarışmalar ve Fuarlar

7. hafta günlük planı

2026–2027 Ortaokul Seçmeli Proje Tasarımı ve Uygulamaları dersi 7. hafta günlük planı. Okul ve öğretmen bilgileriyle doldurulmuş Word dosyası için etkileşimli sürümde Evraklar › Günlük planlar bölümünü kullanın.

2026–2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI …………………………

SEÇMELİ PROJE TASARIMI VE UYGULAMALARI (1 DERS SAATİ) DERSİ GÜNLÜK PLANI · 7. HAFTA

BÖLÜM I · DERSE İLİŞKİN BİLGİLER
DersSeçmeli Proje Tasarımı ve Uygulamaları (1 ders saati)Sınıf / DüzeyOrtaokul (seçmeli)
Hafta / Tarih7. Hafta · 26–30 Ekim (EKİM)Süre1 ders saati (40')
TemaPROJE TÜRLERİ
KonuProje Türleri (2): STEM ve Ekip Projeleri
BÖLÜM II · ÖĞRENME ÇIKTILARI VE KAYNAKLAR
Öğrenme çıktısıPTU.2.1 Proje türleri hakkında bilgi toplayabilme
Süreç bileşenleri
  • Disiplinler arası proje kavramını açıklar ve STEM alanlarını tanır.
  • Bir projeye fen, teknoloji, mühendislik ve matematiğin nasıl katkı sağladığını örnekle gösterir.
  • Bireysel ve grup projelerini avantajları ve sorumlulukları yönünden karşılaştırır.
  • Kısa ve uzun süreli projeleri ayırt eder ve uygun süreyi planlar.
Araç, gereç ve kaynaklarAkıllı tahta · Proje defteri · Rol kartları (Koordinatör, Araştırmacı, Kayıtçı, Tasarımcı) · Örnek proje kartları (her grup için 2 kart) · Bilişim Ders Notları ders sayfası, sunum ve etkinlikler (bilisimdersnotlari.com)
BÖLÜM III · ÖĞRENME-ÖĞRETME UYGULAMALARI
SüreEtkinlik akışı
6 dkIsınma: Hangi ders?
Tahtaya "Kışın ahırdaki hayvanların suyu donuyor." yaz. "Bu sorunu çözmek için hangi derslerden yardım alırız?" diye sor. Öğrencilerin söylediği dersleri (fen, matematik, teknoloji, görsel sanatlar…) tahtaya yaz. Gerçek problemlerin tek bir derse sığmadığını vurgula.
10 dkKeşif: STEM çarkı
STEM çarkını numaralı olarak aç. Donmayan suluk projesinde fen bilimlerinin yalıtımı, teknolojinin sıcaklık ölçümünü ve tablolamayı, mühendisliğin tasarla-dene döngüsünü, matematiğin grafik ve maliyeti üstlendiğini numaralara dokunarak göster. Sanat eklendiğinde STEAM olduğunu söyle.
7 dkKeşif: Bir tema, birçok alan
Van Gölü alan haritasını aç. Aynı temanın fen, matematik, teknoloji, sanat, sosyal bilgiler ve çevre açısından farklı proje fikirleri doğurduğunu göster. Öğrencilere en çok ilgilerini çeken alanı sor.
13 dkEtkinlik: Ekip kur, rol dağıt
Ekip rolleri çizimini göster ve bireysel–grup projesini karşılaştır. Dörder kişilik gruplar kurulur; her öğrenci bir rol kartı alır. Gruplar bir örnek proje kartı seçer, projeye katkı sağlayacak en az üç alanı yazar, kısa mı uzun süreli mi olacağına karar verir ve her rolün ilk görevini belirler.
4 dkDeğerlendirme: Alanlara ayır
Gruplama oyununu tahtada oynat. Gruplar rol dağılımlarını proje defterine yazar.
FarklılaştırmaBilgisayarsız sınıf alternatifi: Kâğıt STEM çarkı. Tahtaya dört dilimli bir çark çizilir (S, T, E, M). Gruplar seçtikleri projenin her dilime düşen işini yapışkan nota yazıp ilgili dilime yapıştırır. Rol kartları kâğıttan hazırlanır ve öğrencilerin yakasına iğnelenir.
BÖLÜM IV · ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme araçlarıGözlem formu, dereceli puanlama anahtarı, performans görevi
Doğru-yanlış soruları
  1. Disiplinler arası proje, birden fazla bilim dalının birlikte kullanıldığı projedir. (D)
  2. STEM; fen, teknoloji, mühendislik ve matematik alanlarının İngilizce baş harflerinden oluşur. (D)
  3. STEM projelerinde yalnızca bilgisayar kullanılır. (Y)
  4. STEM'e sanat (Art) eklenince STEAM olur. (D)
  5. Grup projesinde iş bölümü yapılır ama kararlar birlikte verilir. (D)
  6. Bireysel projede öğrenci başkasından hiç yardım alamaz. (Y)
  7. Bir haftalık kıyı temizliği kısa süreli, bütün yıl süren kar ölçümü uzun süreli bir projedir. (D)
  8. Grup projesinde kayıtçının görevi bütün kararları tek başına vermektir. (Y)
  9. Uzun süreli projelerde iş adımlara ve haftalara bölünür. (D)
Belirli gün ve haftalar29 Ekim Cumhuriyet Bayramı
Dersin uygulanmasına ilişkin açıklamalarRol kartlarını her proje aşamasında döndürmek iyi bir fikirdir; böylece her öğrenci hem kayıt tutmayı hem tasarımı hem de koordinatörlüğü dener ve grup içinde "hep aynı kişi çalışıyor" sorunu azalır.
…………………………Bilişim Teknolojileri Öğretmeni
UYGUNDUR26.10.2026…………………………Okul Müdürü
Bu dersi sınıfta işleyinSunum, tahta modu ve etkileşimli etkinlikler için.
Etkileşimli sürümü aç →