Bilişim Ders Notları
Proje · 8. hafta · Proje Türleri

Proje Türleri (3): Yarışmalar ve Fuarlar

Proje Tasarımı ve Uygulamaları · 8. hafta ders notu · PTU.2.1

Öğrenme çıktıları
PTU.2.1
  • Ortaokul öğrencilerinin katılabileceği proje yarışmalarını ve fuarlarını tanır.
  • Bir proje yarışmasının başvuru sürecini genel hatlarıyla sıralar.
  • Proje panosunun bölümlerini ve jürinin değerlendirme ölçütlerini açıklar.
  • Yarışmalarda dürüstlük ve emeğe saygı ilkelerinin önemini fark eder.
Bilgisayarsız sınıf alternatifi

Kâğıt jüri oyunu

Jüri formu fotokopiyle çoğaltılır. Öğretmen geçmiş yıllardan bir proje panosu fotoğrafı ya da tahtaya çizdiği bir pano taslağı gösterir. Gruplar formu doldurur, puanlarını tahtaya yazar ve en farklı puanı veren gruplar gerekçelerini tartışır.

Konu anlatımı

Önce konuyu aç, sonra sorulara dokun: cevap altında açılır. Soru işaretli kutulara dokununca cevap görünür.

01Yarışmalar ve fuarlar

Kartlara dokun.

?Yarışma ile fuar arasındaki fark nedir?
Yarışmada projeler jüri tarafından puanlanır ve dereceler verilir. Fuarda ise asıl amaç projeyi ziyaretçilere anlatmak ve bilimi paylaşmaktır.
?Yarışma bilgilerini nereden öğreniriz?
Kurumların resmî internet sitelerinden ve okula gelen resmî yazılardan. Sosyal medyada dolaşan tarih ve kurallar eski ya da yanlış olabilir.
Anahtar kavramlar: YarışmaBilim fuarıDanışman öğretmen
02Başvuru süreci
?Bir yarışmaya başvuru genel olarak nasıl ilerler?
Önce özgün bir fikir ve danışman öğretmen belirlenir. Araştırma yapılır, proje defteri tutulur. Ardından proje raporu çağrıdaki kurallara göre yazılır ve süresi içinde başvuru yapılır. Uygun bulunan projeler sergiye çağrılır.
?Proje raporunda neler bulunur?
Genellikle proje adı, özet, amaç, yöntem, bulgular, sonuç ve öneriler ile kaynaklar. Rapor yazarken kelime işlemci programı, grafikler için tablolama programı kullanılır.
TÜBİTAK 2204-B yolculuğu5–8. sınıf öğrencileri · danışman öğretmenle 1Fikir + danışmanöğretmen2Araştırma veproje defteri3Rapor vee-BİDEB başvurusu4Ön değerlendirme(uzman jüri)5Bölge sergisi(stant + jüri)6Türkiyefinali Okulda: Bilim fuarı (4006)
03İyi bir proje panosu
Buzlanmaya karşı en iyidoğal malzeme hangisi? Kayma mesafesi (cm) BoşKumKülTalaş PROBLEMOkul girişi kışınbuz tutuyor.AMAÇKaymayı azaltanmalzemeyi bulmak.HİPOTEZKum, kaymayı ençok azaltır. Ekip: 3 öğrenci YÖNTEMRampada oyuncakaraba kaydırıldı,mesafe ölçüldü.SONUÇKum en iyi sonucuverdi; tuz bitkilerezarar verir.KAYNAKLARMGM verileri,ders kitabı Örnek bilim fuarı panosu
  1. 1Başlık bir soruKısa, merak uyandıran ve projenin ne aradığını söyleyen başlık.Dokun, adını gör
  2. 2ProblemGerçek ve yerel bir sorun: kışın okul girişindeki buzlanma.Dokun, adını gör
  3. 3HipotezSınanabilir tahmin: "Kum, kaymayı en çok azaltır."Dokun, adını gör
  4. 4FotoğrafÇalışmanın gerçekten yapıldığını gösteren, yazıyı destekleyen görsel.Dokun, adını gör
  5. 5Bulgular (grafik)Ölçümler grafikle sunulur; jüri sonuca bir bakışta ulaşır.Dokun, adını gör
  6. 6YöntemNe yapıldığı tekrarlanabilir biçimde yazılır: aynı rampa, aynı araba, 3 deneme.Dokun, adını gör
  7. 7SonuçHipotez desteklendi mi? Beklenmeyen bulgu (tuzun zararı) da dürüstçe yazılır.Dokun, adını gör
  8. 8KaynaklarYararlanılan kitap, site ve kişiler gösterilir.Dokun, adını gör
  9. 9Proje defteriSürecin günlük kaydı; jüri sık sık defteri görmek ister.Dokun, adını gör
  10. 10Prototip / düzenekDeneyde kullanılan rampa masada gösterilir; ziyaretçi deneyi görebilir.Dokun, adını gör

Numaralara dokun: panonun bölümleri.

?Pano hazırlarken nelere dikkat edilir?
Yazılar uzaktan okunacak kadar büyük ve kısa olmalı; problem, hipotez, yöntem ve sonuç soldan sağa mantıklı bir sırayla dizilmeli. Grafik ve fotoğraf yazıdan daha çok yer kaplamalıdır.
Biliyor muydun?

Panoyu hazırlarken önce kâğıda küçük bir taslak çiz. Sunum programında da tek slaytlık bir pano taslağı hazırlayıp akıllı tahtada inceleyebilirsin.

04Jüri ne arar?
JÜRİ DEĞERLENDİRME FORMUProje: Kaymayan Okul Yolu Özgün fikirBilimsel yöntemVeri ve sonuçSunum ve anlatımProje defteriTopluma yarar Toplam: 25 / 30 ?Fikir nereden çıktı??Kaç kez denediniz??Sonuç neyi gösteriyor??Sizin katkınız ne?
  1. 1Özgün fikirProje başka bir yerden kopyalanmamış; öğrencilerin kendi merakından doğmuş mu?Dokun, adını gör
  2. 2Bilimsel yöntemSoru, hipotez, deney ve kontrol düzgün kurulmuş mu? Deney birkaç kez tekrarlanmış mı?Dokun, adını gör
  3. 3Veri ve sonuçÖlçümler tabloda ve grafikte açıkça gösterilmiş, sonuç verilere dayanıyor mu?Dokun, adını gör
  4. 4SunumÖğrenci projeyi kendi cümleleriyle, ezber yapmadan ve anlaşılır anlatıyor mu?Dokun, adını gör
  5. 5Proje defteriSürecin tarihli kayıtları var mı? Defter, işin gerçekten öğrencilerce yapıldığını gösterir.Dokun, adını gör
  6. 6Topluma yararProje yerel bir soruna çözüm getiriyor ya da yeni bir bilgi üretiyor mu?Dokun, adını gör
  7. 7Jürinin sorularıJüri ezber değil anlayış arar; sorulara dürüst cevap vermek ("Bunu henüz denemedik") puan kaybettirmez.Dokun, adını gör

Numaralara dokun: değerlendirme ölçütleri.

?Jüri sorularına nasıl hazırlanılır?
Projeyi ezberlemek yerine anlamak gerekir. "Fikir nereden çıktı?", "Kaç kez denediniz?", "Sonuç neyi gösteriyor?" gibi sorulara arkadaşlarınla prova yapabilirsin.
?Yarışmalarda hangi davranışlar etik değildir?
Başkasının projesini kopyalamak, verileri uydurmak, projeyi bir yetişkine yaptırmak ve kaynak göstermemek. Bu davranışlar fark edilirse proje yarışmadan çıkarılır.
Anahtar kavramlar: JüriÖlçütEtik

Ders akışı

40 dakikalık bir ders saati için planlandı. Adımın başlığına dokun, ayrıntılar açılsın.

6dk

Isınma: Jüri sen olsan?

"Bir bilim fuarında jüri üyesi olsaydınız, bir projeye puan verirken neye bakardınız?" diye sor. Cevapları tahtaya yaz (güzel pano, ilginç fikir, iyi anlatım…). Bu listeyi ders sonunda gerçek jüri ölçütleriyle karşılaştıracağınızı söyle.

9dk

Keşif: Yarışmalar ve fuarlar

TÜBİTAK 2204-B, okul bilim fuarı (4006), Deneyap Teknoloji Atölyeleri ve TEKNOFEST gibi programları kartlarla tanıt. Yarışma yolu çiziminden başvurunun ana adımlarını hatırlat: fikir ve danışman, araştırma, rapor ve başvuru, değerlendirme, sergi. Tarih ve kuralların her yıl resmî sitelerden kontrol edilmesi gerektiğini vurgula.

TÜBİTAK 2204-B yolculuğu5–8. sınıf öğrencileri · danışman öğretmenle 1Fikir + danışmanöğretmen2Araştırma veproje defteri3Rapor vee-BİDEB başvurusu4Ön değerlendirme(uzman jüri)5Bölge sergisi(stant + jüri)6Türkiyefinali Okulda: Bilim fuarı (4006)
8dk

Keşif: İyi bir proje panosu

Proje panosu çizimini numaralı olarak aç. Başlığın soru olması, problem–hipotez–yöntem–sonuç akışı, grafik, fotoğraf, kaynaklar ve masadaki prototip ile defterin yerini numaralara dokunarak göster.

Buzlanmaya karşı en iyidoğal malzeme hangisi? Kayma mesafesi (cm) BoşKumKülTalaş PROBLEMOkul girişi kışınbuz tutuyor.AMAÇKaymayı azaltanmalzemeyi bulmak.HİPOTEZKum, kaymayı ençok azaltır. Ekip: 3 öğrenci YÖNTEMRampada oyuncakaraba kaydırıldı,mesafe ölçüldü.SONUÇKum en iyi sonucuverdi; tuz bitkilerezarar verir.KAYNAKLARMGM verileri,ders kitabı Örnek bilim fuarı panosu
13dk

Etkinlik: Jüri olalım

Jüri formu çizimini aç ve ölçütleri tanıt. Gruplara, panosu tahtada görünen "Kaymayan Okul Yolu" projesini jüri formuyla puanlat. Her grup bir jüri sorusu yazar; bir öğrenci proje sahibi rolünde soruları cevaplar. Isınmadaki listeyle gerçek ölçütleri karşılaştırın.

JÜRİ DEĞERLENDİRME FORMUProje: Kaymayan Okul Yolu Özgün fikirBilimsel yöntemVeri ve sonuçSunum ve anlatımProje defteriTopluma yarar Toplam: 25 / 30 ?Fikir nereden çıktı??Kaç kez denediniz??Sonuç neyi gösteriyor??Sizin katkınız ne?
4dk

Değerlendirme: Yarışma eşleştirme

Eşleştirme oyununu tahtada oynat. Proje defterine "Bizim projemiz hangi yarışmaya ya da fuara uygun?" sorusunun cevabını yazdır.

Doğru mu, yanlış mı?

Dersin sonunda tahtada ya da öğrencinin kendi cihazında çözülür.

1. TÜBİTAK 2204-B ortaokul öğrencilerine yönelik bir araştırma projeleri yarışmasıdır.

Cevabı gösterDoğru

2. Yarışmaların başvuru tarihleri her yıl aynıdır, kontrol etmeye gerek yoktur.

Cevabı gösterYanlış · Takvim ve kurallar her yıl yeniden duyurulur. Başvurmadan önce mutlaka kurumun resmî sitesindeki güncel çağrı okunmalıdır.

3. Jüri, projenin gerçekten öğrencilerce yapılıp yapılmadığını anlamak için proje defterine bakabilir.

Cevabı gösterDoğru

4. Proje panosunda ölçüm sonuçları grafikle gösterilirse jüri sonucu kolayca görür.

Cevabı gösterDoğru

5. Jüri yalnızca panonun renkli ve süslü olmasına bakar.

Cevabı gösterYanlış · Görünüm önemlidir ama asıl ölçütler özgün fikir, bilimsel yöntem, veriler, sonuç ve öğrencinin projeyi anlayarak anlatmasıdır.

6. Bir projeyi internetten kopyalayıp kendi projemiz gibi sunmak etik değildir.

Cevabı gösterDoğru

7. Okul bilim fuarına katılmak için önce bir ulusal yarışmada derece almak gerekir.

Cevabı gösterYanlış · Okul bilim fuarı herkese açıktır; her öğrenci projesini okulunda sergileyebilir. Çoğu zaman büyük yarışmalara giden yol buradan başlar.

8. Jüri sorusuna bilmediğimiz bir konuda "Bunu henüz denemedik" demek dürüst bir cevaptır.

Cevabı gösterDoğru

9. Deneyap Teknoloji Atölyeleri ortaokul ve lise öğrencilerine teknoloji eğitimi veren bir programdır.

Cevabı gösterDoğru
← Önceki haftaProje Türleri (2): STEM ve Ekip Projeleri Sonraki hafta →Girişimcilik (1): Girişimci Birey

8. hafta günlük planı

2026–2027 Ortaokul Seçmeli Proje Tasarımı ve Uygulamaları dersi 8. hafta günlük planı. Okul ve öğretmen bilgileriyle doldurulmuş Word dosyası için etkileşimli sürümde Evraklar › Günlük planlar bölümünü kullanın.

2026–2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI …………………………

SEÇMELİ PROJE TASARIMI VE UYGULAMALARI (1 DERS SAATİ) DERSİ GÜNLÜK PLANI · 8. HAFTA

BÖLÜM I · DERSE İLİŞKİN BİLGİLER
DersSeçmeli Proje Tasarımı ve Uygulamaları (1 ders saati)Sınıf / DüzeyOrtaokul (seçmeli)
Hafta / Tarih8. Hafta · 2–6 Kasım (KASIM)Süre1 ders saati (40')
TemaPROJE TÜRLERİ
KonuProje Türleri (3): Yarışmalar ve Fuarlar
BÖLÜM II · ÖĞRENME ÇIKTILARI VE KAYNAKLAR
Öğrenme çıktısıPTU.2.1 Proje türleri hakkında bilgi toplayabilme
Süreç bileşenleri
  • Ortaokul öğrencilerinin katılabileceği proje yarışmalarını ve fuarlarını tanır.
  • Bir proje yarışmasının başvuru sürecini genel hatlarıyla sıralar.
  • Proje panosunun bölümlerini ve jürinin değerlendirme ölçütlerini açıklar.
  • Yarışmalarda dürüstlük ve emeğe saygı ilkelerinin önemini fark eder.
Araç, gereç ve kaynaklarAkıllı tahta · Proje defteri · Jüri değerlendirme formu (her gruba bir çıktı) · Karton ya da üç kanatlı pano (isteğe bağlı) · Bilişim Ders Notları ders sayfası, sunum ve etkinlikler (bilisimdersnotlari.com)
BÖLÜM III · ÖĞRENME-ÖĞRETME UYGULAMALARI
SüreEtkinlik akışı
6 dkIsınma: Jüri sen olsan?
"Bir bilim fuarında jüri üyesi olsaydınız, bir projeye puan verirken neye bakardınız?" diye sor. Cevapları tahtaya yaz (güzel pano, ilginç fikir, iyi anlatım…). Bu listeyi ders sonunda gerçek jüri ölçütleriyle karşılaştıracağınızı söyle.
9 dkKeşif: Yarışmalar ve fuarlar
TÜBİTAK 2204-B, okul bilim fuarı (4006), Deneyap Teknoloji Atölyeleri ve TEKNOFEST gibi programları kartlarla tanıt. Yarışma yolu çiziminden başvurunun ana adımlarını hatırlat: fikir ve danışman, araştırma, rapor ve başvuru, değerlendirme, sergi. Tarih ve kuralların her yıl resmî sitelerden kontrol edilmesi gerektiğini vurgula.
8 dkKeşif: İyi bir proje panosu
Proje panosu çizimini numaralı olarak aç. Başlığın soru olması, problem–hipotez–yöntem–sonuç akışı, grafik, fotoğraf, kaynaklar ve masadaki prototip ile defterin yerini numaralara dokunarak göster.
13 dkEtkinlik: Jüri olalım
Jüri formu çizimini aç ve ölçütleri tanıt. Gruplara, panosu tahtada görünen "Kaymayan Okul Yolu" projesini jüri formuyla puanlat. Her grup bir jüri sorusu yazar; bir öğrenci proje sahibi rolünde soruları cevaplar. Isınmadaki listeyle gerçek ölçütleri karşılaştırın.
4 dkDeğerlendirme: Yarışma eşleştirme
Eşleştirme oyununu tahtada oynat. Proje defterine "Bizim projemiz hangi yarışmaya ya da fuara uygun?" sorusunun cevabını yazdır.
FarklılaştırmaBilgisayarsız sınıf alternatifi: Kâğıt jüri oyunu. Jüri formu fotokopiyle çoğaltılır. Öğretmen geçmiş yıllardan bir proje panosu fotoğrafı ya da tahtaya çizdiği bir pano taslağı gösterir. Gruplar formu doldurur, puanlarını tahtaya yazar ve en farklı puanı veren gruplar gerekçelerini tartışır.
BÖLÜM IV · ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme araçlarıGözlem formu, dereceli puanlama anahtarı, performans görevi
Doğru-yanlış soruları
  1. TÜBİTAK 2204-B ortaokul öğrencilerine yönelik bir araştırma projeleri yarışmasıdır. (D)
  2. Yarışmaların başvuru tarihleri her yıl aynıdır, kontrol etmeye gerek yoktur. (Y)
  3. Jüri, projenin gerçekten öğrencilerce yapılıp yapılmadığını anlamak için proje defterine bakabilir. (D)
  4. Proje panosunda ölçüm sonuçları grafikle gösterilirse jüri sonucu kolayca görür. (D)
  5. Jüri yalnızca panonun renkli ve süslü olmasına bakar. (Y)
  6. Bir projeyi internetten kopyalayıp kendi projemiz gibi sunmak etik değildir. (D)
  7. Okul bilim fuarına katılmak için önce bir ulusal yarışmada derece almak gerekir. (Y)
  8. Jüri sorusuna bilmediğimiz bir konuda "Bunu henüz denemedik" demek dürüst bir cevaptır. (D)
  9. Deneyap Teknoloji Atölyeleri ortaokul ve lise öğrencilerine teknoloji eğitimi veren bir programdır. (D)
Dersin uygulanmasına ilişkin açıklamalarYarışma takvimleri değişebildiği için tarih vermek yerine öğrencilere resmî siteleri nasıl kontrol edeceklerini gösterin. Okulda bir 4006 bilim fuarı planlanıyorsa bu ders, gruplar için bir hedef belirlemenin iyi bir fırsatıdır.
…………………………Bilişim Teknolojileri Öğretmeni
UYGUNDUR02.11.2026…………………………Okul Müdürü
Bu dersi sınıfta işleyinSunum, tahta modu ve etkileşimli etkinlikler için.
Etkileşimli sürümü aç →