Bilişim Ders Notları
Robotik 1 · 11. hafta · Robotik Sistem Geliştirme Ortamları ve Bileşenleri

Döngüler: Tekrar Tekrar Çalıştır

Robotik Kodlama 1 · 11. hafta ders notu · RK1.2.2

Öğrenme çıktıları
RK1.2.2
  • Sürekli tekrarla, (n) kez tekrarla ve sayarak döngü bloklarının farkını örneklerle açıklar.
  • Bir LED'i belirli sayıda yakıp söndüren programı döngü bloğuyla kısaltarak yazar.
  • Sayarak döngünün değişkenini (i) seri monitöre yazdırarak her turda nasıl değiştiğini izler.
  • İki LED'i sırayla yakan programı ve devresini Tinkercad'de oluşturur.
Bilgisayarsız sınıf alternatifi

Döngü dansı

Kırmızı ve yeşil daireleri tutan iki öğrenci "LED" olur. Öğretmen tekrar kartlarından birini ("3 kez", "sürekli", "i: 1→5") gösterir; sınıf blokları yüksek sesle okur, LED öğrenciler daireleri kaldırıp indirir. Sayarak döngüde bir öğrenci her turda tahtaya i değerini yazar.

Konu anlatımı

Önce konuyu aç, sonra sorulara dokun: cevap altında açılır. Soru işaretli kutulara dokununca cevap görünür.

01Döngü nedir?
?Döngü nedir?
Bir grup komutu art arda birçok kez çalıştıran yapıdır. Aynı blokları tekrar tekrar yazmak yerine onları bir döngü bloğunun içine koyarız.
?Döngü kullanmanın faydası nedir?
Program kısalır, okunması ve düzeltilmesi kolaylaşır. Tekrar sayısını değiştirmek için yalnızca döngüdeki sayıyı değiştirmek yeterlidir.
?Günlük hayattan döngü örneği verebilir misin?
Merdiven çıkarken "bir basamak çık" adımını basamak sayısı kadar tekrarlarız. Trafik lambası da kırmızı–sarı–yeşil düzenini gün boyu sürekli tekrarlar.
Anahtar kavramlar: DöngüTekrarTur
02Üç döngü türü

Soru işaretli kutulara dokun.

?"(n) kez tekrarla" ile "sürekli tekrarla" arasındaki fark nedir?
"(n) kez" belirli sayıda döner ve biter; program sonraki bloğa geçer. "Sürekli" ise hiç bitmez; kart çalıştığı sürece içindekileri yineler.
Sürekli tekrarla sürekli tekrarlaLED yakbekle ∞ Sonsuza dek döner (n) kez tekrarla 3 kez tekrarlaLED yakbekle 123 3 tur, sonra çıkar Sayarak döngü i için 1’den 5’eLED yakbekle 12345i her turda 1 artar i: 1, 2, 3, 4, 5
BlokKaç kez döner?Nerede kullanılır?
Sürekli tekrarla
(n) kez tekrarla
Sayarak döngü
<koşul> olana kadar tekrarla
03Sayarak döngü ve i değişkeni
?Sayarak döngü nasıl çalışır?
Döngü, i adlı bir değişkeni başlangıç değerine (1) eşitler. Her tur sonunda i'yi adım değeri kadar (1) artırır ve i bitiş değerini (5) geçince durur.
?i değişkenini neden kullanırız?
i, kaçıncı turda olduğumuzu söyler. Bu değeri seri monitöre yazdırabilir, bekleme süresinde ya da pin numarasında kullanabiliriz.
?Adım değeri 2 olursa ne olur?
i 1, 3, 5 değerlerini alır ve döngü 3 tur döner. Adım değeri döngünün kaç kez döneceğini de değiştirir.
Arduino başladığında
i ▾ için 1'den 5'e 1 artırarak tekrarla
seri monitöre i yaz
1 saniye bekle
seri monitöre Bitti! yaz
3 saniye bekle
Biliyor muydun?

Adım değerini -1 yapıp 5'ten 1'e sayarsanız geri sayım yapan bir döngü elde edersiniz.

04İki LED sırayla
?Devrede her LED'e neden ayrı direnç konur?
Her LED'in akımını ayrı ayrı sınırlamak için. Böylece LED'ler ve Arduino'nun pinleri fazla akımdan korunur.
?LED'lerin sırayla yanması için programda ne yapılır?
Birinin pini YÜKSEK yapılırken diğerininki DÜŞÜK yapılır, bir süre beklenir ve durum tersine çevrilir. Bu desen sürekli tekrarlanır.
Arduino başladığında
sürekli tekrarla
dijital pin 12 YÜKSEK ▾ yap
dijital pin 13 DÜŞÜK ▾ yap
1 saniye bekle
dijital pin 12 DÜŞÜK ▾ yap
dijital pin 13 YÜKSEK ▾ yap
1 saniye bekle
ATmega328P UNO 131211~10~9~876~5~43~25VGND Yeşil LED → pin 12Kırmızı LED → pin 13 Her LED kendi direnciyle ayrı bir pine bağlı

Ders akışı

40 dakikalık bir ders saati için planlandı. Adımın başlığına dokun, ayrıntılar açılsın.

5dk

Isınma: Uzun program, kısa program

Tahtaya LED'i 3 kez yakıp söndüren 12 satırlık uzun programı yaz. "Bunu 100 kez yapmak isteseydik kaç satır gerekirdi?" diye sor. Öğrencilerin "aynı satırları tekrarlat" fikrine ulaşmasını bekle.

10dk

Keşif: Üç döngü türü

Çizim üzerinde sürekli tekrarla, (n) kez tekrarla ve sayarak döngüyü karşılaştır. Tinkercad'de Kontrol kategorisini açıp üç bloğu da çalışma alanına sürükle; bir döngünün içindeki blokların "C" biçimli bloğun ağzına yerleştiğini göster.

Sürekli tekrarla sürekli tekrarlaLED yakbekle ∞ Sonsuza dek döner (n) kez tekrarla 3 kez tekrarlaLED yakbekle 123 3 tur, sonra çıkar Sayarak döngü i için 1’den 5’eLED yakbekle 12345i her turda 1 artar i: 1, 2, 3, 4, 5
8dk

Keşif: i ile saymak

Sayarak döngünün içine "seri monitöre i yaz" bloğunu koy ve çalıştır. Seri monitörde 1, 2, 3, 4, 5 sayılarının belirdiğini izleyin; i değişkeninin döngü tarafından kendiliğinden artırıldığını vurgula.

Arduino başladığında
i ▾ için 1'den 5'e 1 artırarak tekrarla
seri monitöre i yaz
1 saniye bekle
seri monitöre Bitti! yaz
3 saniye bekle
12dk

Etkinlik: Sıralı iki LED

Tahtada pin 12'ye yeşil, pin 13'e kırmızı LED bağlanmış devreyi kur. Gruplar önce iki LED'in sırayla yanmasını, sonra yeşil LED'in 3 kez hızlı yanıp kırmızının 1 kez uzun yanmasını sağlayan programı bloklarla oluşturur. Her grubun programı simülasyonda denenir.

ATmega328P UNO 131211~10~9~876~5~43~25VGND Yeşil LED → pin 12Kırmızı LED → pin 13 Her LED kendi direnciyle ayrı bir pine bağlı
Arduino başladığında
sürekli tekrarla
3 kez tekrarla
dijital pin 12 YÜKSEK ▾ yap
0.3 saniye bekle
dijital pin 12 DÜŞÜK ▾ yap
0.3 saniye bekle
dijital pin 13 YÜKSEK ▾ yap
1 saniye bekle
dijital pin 13 DÜŞÜK ▾ yap
5dk

Değerlendirme: Kaç kez yandı?

"(4) kez tekrarla" içinde iki kez yanan bir LED programı göster. Öğrenciler LED'in toplam kaç kez yanacağını parmaklarıyla gösterir; doğru cevap (8) simülasyonla doğrulanır.

Doğru mu, yanlış mı?

Dersin sonunda tahtada ya da öğrencinin kendi cihazında çözülür.

1. Döngü, bir grup bloğu tekrar tekrar çalıştırmayı sağlar.

Cevabı gösterDoğru

2. "(5) kez tekrarla" bloğunun içindeki bloklar 5 kez çalıştıktan sonra program döngünün altındaki bloğa geçer.

Cevabı gösterDoğru

3. "Sürekli tekrarla" bloğunun altına eklenen bloklar da mutlaka çalışır.

Cevabı gösterYanlış · Sürekli tekrarla hiç bitmediği için altına eklenen bloklara sıra gelmez. Bu yüzden bu bloğun alt ucunda bağlantı çıkıntısı yoktur.

4. Sayarak döngüde i değişkeni 1'den 5'e 1 artarak sayıyorsa döngü 5 tur döner.

Cevabı gösterDoğru

5. "(3) kez tekrarla" içinde LED iki kez yakılıyorsa LED toplam 3 kez yanar.

Cevabı gösterYanlış · Her turda 2 kez yanar ve 3 tur döner: 2 × 3 = 6 kez yanar.

6. Tinkercad'de çalışma alanındaki bloklar zaten sürekli tekrarlanır.

Cevabı gösterDoğru · Tinkercad blokları Arduino'nun loop() bölümüne yerleştirir; bu bölüm kart çalıştığı sürece tekrarlanır.

7. Bir döngünün içine başka bir döngü konamaz.

Cevabı gösterYanlış · Döngüler iç içe kullanılabilir. Örneğin sürekli tekrarla içinde (3) kez tekrarla ile "3 kısa, 1 uzun" yanıp sönme deseni yapılır.

8. İki LED'in sırayla yanması için her LED'in ayrı bir pine bağlanması gerekir.

Cevabı gösterDoğru · Aynı pine bağlı iki LED aynı anda yanıp söner; ayrı ayrı yönetmek için iki farklı pin kullanılır.

9. Döngü kullanmak programı uzatır ama daha hızlı çalıştırır.

Cevabı gösterYanlış · Döngü, aynı blokları tekrar yazmayı önleyerek programı kısaltır ve okunmasını kolaylaştırır. Çalışma hızını değiştirmez.
← Önceki haftaDeğişkenler ve Seri Monitör Sonraki hafta →Karar Yapıları: Eğer… İse

11. hafta günlük planı

2026–2027 1. düzey Seçmeli Robotik Kodlama 1 dersi 11. hafta günlük planı. Okul ve öğretmen bilgileriyle doldurulmuş Word dosyası için etkileşimli sürümde Evraklar › Günlük planlar bölümünü kullanın.

2026–2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI …………………………

SEÇMELİ ROBOTİK KODLAMA 1. SEVİYE DERSİ GÜNLÜK PLANI · 11. HAFTA

BÖLÜM I · DERSE İLİŞKİN BİLGİLER
DersSeçmeli Robotik Kodlama 1. SeviyeSınıf / Düzey1. düzey (seçmeli)
Hafta / Tarih11. Hafta · 30 Kasım – 4 Aralık (KASIM)Süre2 ders saati (40' + 40')
TemaROBOTİK SİSTEM GELİŞTİRME ORTAMLARI VE BİLEŞENLERİ
KonuDöngüler: Tekrar Tekrar Çalıştır
BÖLÜM II · ÖĞRENME ÇIKTILARI VE KAYNAKLAR
Öğrenme çıktısıRK1.2.2 Çevrim içi yazılım geliştirme süreci bileşenlerinden yararlanabilme
Süreç bileşenleri
  • Sürekli tekrarla, (n) kez tekrarla ve sayarak döngü bloklarının farkını örneklerle açıklar.
  • Bir LED'i belirli sayıda yakıp söndüren programı döngü bloğuyla kısaltarak yazar.
  • Sayarak döngünün değişkenini (i) seri monitöre yazdırarak her turda nasıl değiştiğini izler.
  • İki LED'i sırayla yakan programı ve devresini Tinkercad'de oluşturur.
Araç, gereç ve kaynaklarAkıllı tahta ve Tinkercad sınıf hesabı · Kırmızı ve yeşil karton daire (LED yerine) · Tekrar kartları: "3 kez", "5 kez", "sürekli", "i: 1→5" · İpten yapılmış bir halka (döngüyü göstermek için) · Bilişim Ders Notları ders sayfası, sunum ve etkinlikler (bilisimdersnotlari.com)
BÖLÜM III · ÖĞRENME-ÖĞRETME UYGULAMALARI
SüreEtkinlik akışı
1. ders
5 dk		Isınma: Uzun program, kısa program
Tahtaya LED'i 3 kez yakıp söndüren 12 satırlık uzun programı yaz. "Bunu 100 kez yapmak isteseydik kaç satır gerekirdi?" diye sor. Öğrencilerin "aynı satırları tekrarlat" fikrine ulaşmasını bekle.
1. ders
10 dk		Keşif: Üç döngü türü
Çizim üzerinde sürekli tekrarla, (n) kez tekrarla ve sayarak döngüyü karşılaştır. Tinkercad'de Kontrol kategorisini açıp üç bloğu da çalışma alanına sürükle; bir döngünün içindeki blokların "C" biçimli bloğun ağzına yerleştiğini göster.
1. ders
8 dk		Keşif: i ile saymak
Sayarak döngünün içine "seri monitöre i yaz" bloğunu koy ve çalıştır. Seri monitörde 1, 2, 3, 4, 5 sayılarının belirdiğini izleyin; i değişkeninin döngü tarafından kendiliğinden artırıldığını vurgula.
1. ders
12 dk		Etkinlik: Sıralı iki LED
Tahtada pin 12'ye yeşil, pin 13'e kırmızı LED bağlanmış devreyi kur. Gruplar önce iki LED'in sırayla yanmasını, sonra yeşil LED'in 3 kez hızlı yanıp kırmızının 1 kez uzun yanmasını sağlayan programı bloklarla oluşturur. Her grubun programı simülasyonda denenir.
1. ders
5 dk		Değerlendirme: Kaç kez yandı?
"(4) kez tekrarla" içinde iki kez yanan bir LED programı göster. Öğrenciler LED'in toplam kaç kez yanacağını parmaklarıyla gösterir; doğru cevap (8) simülasyonla doğrulanır.
2. ders
10 dk		Tekrar: Sunum
9 slaytlık ders sunumu akıllı tahtada açılır; önceki saatte öğrenilen kavramlar öğrencilerle birlikte tekrar edilir.
2. ders
20 dk		Uygulama: Etkinlikler
Akıllı tahtada etkileşimli etkinlikler oynanır: Hangi döngü uygun?; İki LED sırayla: blokları diz; Döngü kaç kez çalışır?; Doğru mu, yanlış mı?; Kutuyu aç: konu soruları; Test yarışması: Döngüler: Tekrar Tekrar Çalıştır.
2. ders
10 dk		Değerlendirme
9 soruluk doğru-yanlış testi tahtada birlikte çözülür; yanlış cevaplar gerekçeleriyle tartışılır.
FarklılaştırmaBilgisayarsız sınıf alternatifi: Döngü dansı. Kırmızı ve yeşil daireleri tutan iki öğrenci "LED" olur. Öğretmen tekrar kartlarından birini ("3 kez", "sürekli", "i: 1→5") gösterir; sınıf blokları yüksek sesle okur, LED öğrenciler daireleri kaldırıp indirir. Sayarak döngüde bir öğrenci her turda tahtaya i değerini yazar.
BÖLÜM IV · ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme araçlarıKontrol listesi, dereceli puanlama anahtarı, öz ve akran değerlendirme
Doğru-yanlış soruları
  1. Döngü, bir grup bloğu tekrar tekrar çalıştırmayı sağlar. (D)
  2. "(5) kez tekrarla" bloğunun içindeki bloklar 5 kez çalıştıktan sonra program döngünün altındaki bloğa geçer. (D)
  3. "Sürekli tekrarla" bloğunun altına eklenen bloklar da mutlaka çalışır. (Y)
  4. Sayarak döngüde i değişkeni 1'den 5'e 1 artarak sayıyorsa döngü 5 tur döner. (D)
  5. "(3) kez tekrarla" içinde LED iki kez yakılıyorsa LED toplam 3 kez yanar. (Y)
  6. Tinkercad'de çalışma alanındaki bloklar zaten sürekli tekrarlanır. (D)
  7. Bir döngünün içine başka bir döngü konamaz. (Y)
  8. İki LED'in sırayla yanması için her LED'in ayrı bir pine bağlanması gerekir. (D)
  9. Döngü kullanmak programı uzatır ama daha hızlı çalıştırır. (Y)
Belirli gün ve haftalar3 Aralık Dünya Engelliler Günü
Dersin uygulanmasına ilişkin açıklamalar"(n) kez tekrarla" bloğu Tinkercad'de her zaman bir dış tekrarın içinde kalır: 3 kez yanıp sönen LED, program sonunda başa dönüp yeniden 3 kez yanar. Bunu göstermek için döngünün altına 2–3 saniyelik bir bekleme eklemek öğrencilerin "grupları" ayırt etmesini kolaylaştırır.
…………………………Bilişim Teknolojileri Öğretmeni
UYGUNDUR30.11.2026…………………………Okul Müdürü
Bu dersi sınıfta işleyinSunum, tahta modu ve etkileşimli etkinlikler için.
Etkileşimli sürümü aç →