Bilişim Ders Notları
Robotik 1 · 30. hafta · Etkinlik Haftası

Etkinlik Haftası: Robotik Tasarım Atölyesi

Robotik Kodlama 1 · 30. hafta ders notu · OTP

Öğrenme çıktıları
OTP
  • Atık malzemeleri kullanarak sensör, denetleyici ve hareket parçalarının yerini gösteren bir robot maketi tasarlar.
  • Bir robotun çalışmasını sensör–karar–hareket kartlarıyla sıralı bir zincir olarak açıklar.
  • Yıl sonu robot fuarı için takım içinde görev paylaşımı yapar ve maketini kısa bir sunumla tanıtır.
Bilgisayarsız sınıf alternatifi

Tamamen bilgisayarsız

Bu hafta bilgisayar gerekmez. Malzeme azsa her takım yalnızca bir karton kutu ve kâğıt kullanır: sensör, kart, pil ve motorlar kâğıda çizilip kesilerek kutuya yapıştırılır. Kart zincirleri tahtaya bantla yapıştırılır ve sınıfça okunur.

Konu anlatımı

Önce konuyu aç, sonra sorulara dokun: cevap altında açılır. Soru işaretli kutulara dokununca cevap görünür.

01Maket neden yapılır?
?Robot maketi nedir?
Robotun çalışmayan, basit malzemelerle yapılmış bir modelidir. Parçaların nereye yerleşeceğini, robotun boyutunu ve görünüşünü planlamaya yarar.
?Mühendisler neden önce maket ya da prototip yapar?
Hataları erken ve ucuza görmek için. Kartondan bir model, parçaların sığıp sığmadığını ve tasarımın kullanışlı olup olmadığını pahalı malzeme harcamadan gösterir.
?Hangi atık malzemeler işe yarar?
Karton kutu gövde, şişe kapakları düğme ya da tekerlek, pipet anten ya da kablo, yumurta kolisi ultrasonik sensörün gözleri, rulo kol ya da motor yuvası olabilir.
Anahtar kavramlar: MaketPrototipAtık malzeme
Pipet + ponponAnten Yumurta kolisiUltrasonik göz Karton kutuGövde: kart ve pil yeri Şişe kapaklarıDüğmeler ve LED'ler CD ya da kapakTekerlekler (DC motor)
02Sensör – karar – hareket

Kartlara dokun.

?Park sensörü projesinde zincir nasıl kurulur?
Sensör: HC-SR04 mesafeyi ölçer. Karar: engel yakın mı? Hareket: buzzer öter. Mesafe azaldıkça ötme sıklaşır.
SENSÖRKARARHAREKET Mesafe sensörüÖlçüm: 12 cm12 < 20 mi?Evet: engel yakınMotorlarDur ve geri gitIşık sensörü (LDR)Değer: 180Değer < 300 mü?Evet: hava karanlıkLEDFarları yakPIR sensörüHareket algılandıHareket var mı?Evet: biri geldiBuzzerAlarm çal Her robot aynı döngüde çalışır: algıla → karar ver → hareket et.
03Yıl boyu kullandığımız sensörler

Soru işaretli kutulara dokun.

?Aynı sensörle farklı robotlar yapılabilir mi?
Evet. HC-SR04 hem park sensöründe hem otopark bariyerinde kullanıldı; farkı karar ve hareket kısmı yarattı.
SensörÖlçtüğüÖrnek kararHareket
Buton
LDR
TMP36
HC-SR04
PIR
04Mini robot fuarına hazırlık
?Robot fuarı nedir?
Takımların robot projelerini masalarda sergilediği, ziyaretçilere anlatıp çalıştırarak gösterdiği etkinliktir. Yıl sonunda kendi fuarımızı yapacağız.
?Takımda hangi görevler olur?
Tasarımcı maketi ve çizimleri hazırlar, programcı kartları ve algoritmayı yazar, sunucu anlatımı planlar, malzemeci parçaları toplar ve düzenler.
Biliyor muydun?

Maketinizi fuara kadar saklayın; ileride gerçek devreyi aynı gövdeye yerleştirebilirsiniz.

Anahtar kavramlar: Robot fuarıİş bölümü

Ders akışı

40 dakikalık bir ders saati için planlandı. Adımın başlığına dokun, ayrıntılar açılsın.

5dk

Isınma: Hangi parça ne olur?

Masaya bir şişe kapağı, pipet ve yumurta kolisi koy. "Bu malzeme robotta hangi parçanın yerini tutabilir?" diye sor. Fikirleri tahtaya iki sütun hâlinde yaz: malzeme ve robot parçası; ardından çizimle örnek maketi göster.

Pipet + ponponAnten Yumurta kolisiUltrasonik göz Karton kutuGövde: kart ve pil yeri Şişe kapaklarıDüğmeler ve LED'ler CD ya da kapakTekerlekler (DC motor)
8dk

Keşif: Sensör–karar–hareket kartları

Kart setini tanıt: mavi kartlar sensörü, turuncu kartlar kararı, yeşil kartlar hareketi gösterir. Tahtada birlikte üç zincir kur. Öğrencilerden daha önce kodladıkları park sensörü, otopark bariyeri ve PIR alarmını kartlarla yeniden anlatmalarını iste.

SENSÖRKARARHAREKET Mesafe sensörüÖlçüm: 12 cm12 < 20 mi?Evet: engel yakınMotorlarDur ve geri gitIşık sensörü (LDR)Değer: 180Değer < 300 mü?Evet: hava karanlıkLEDFarları yakPIR sensörüHareket algılandıHareket var mı?Evet: biri geldiBuzzerAlarm çal Her robot aynı döngüde çalışır: algıla → karar ver → hareket et.
17dk

Etkinlik: Atık malzemeden robot maketi

Sınıfı 3–4 kişilik takımlara ayır. Her takım bir görev seçer (engelden kaçan araba, gece lambalı robot, akıllı kapı gibi), önce A3 kâğıda taslak çizer, sonra maketi yapar. Makette sensörün, Arduino'nun, pilin ve motorların yeri etiketle gösterilir; takım üç kartlık bir zincirle robotunun ana davranışını yazar.

10dk

Değerlendirme: Mini fuar provası

Her takım maketini 1 dakikada tanıtır: "Robotumuz neyi algılar, neye karar verir, ne yapar?" Dinleyen takımlar birer soru sorar, bir güçlü yan ve bir öneri söyler. Maketler 36. haftadaki robot fuarı için sınıfta saklanır.

Doğru mu, yanlış mı?

Dersin sonunda tahtada ya da öğrencinin kendi cihazında çözülür.

1. Robot maketi, gerçek robotu yapmadan önce parçaların yerini ve robotun görünüşünü planlamaya yardım eder.

Cevabı gösterDoğru

2. Sensör, robotun karar veren parçasıdır.

Cevabı gösterYanlış · Sensör çevreden bilgi toplar. Kararı Arduino gibi bir denetleyici, sensörden gelen bilgiye bakarak verir.

3. Park sensörü projesinde HC-SR04 bilgi toplar, buzzer ise sonucu bildiren çıkış parçasıdır.

Cevabı gösterDoğru

4. Bir robotun sensör–karar–hareket zinciri bir kez çalışır ve durur.

Cevabı gösterYanlış · Robotlar bu döngüyü çalıştıkları sürece tekrarlar; programlarımızda "sürekli tekrarla" bloğunu bu yüzden kullanırız.

5. Temiz atık malzeme kullanmak hem maliyeti düşürür hem de geri dönüşüme katkı sağlar.

Cevabı gösterDoğru

6. PIR alarmında karar adımı "Hareket var mı?" sorusudur.

Cevabı gösterDoğru

7. Takım çalışmasında herkesin aynı işi yapması en verimli yoldur.

Cevabı gösterYanlış · Görevler paylaştırılınca iş hızlanır: biri tasarım, biri kartlar, biri sunum yapar. Yine de herkes projenin tamamını anlamalıdır.

8. Otopark bariyerinde servo motor, karardan sonra bariyeri kaldıran hareket parçasıdır.

Cevabı gösterDoğru

9. Maketteki parçaları etiketlemek, izleyicinin robotun nasıl çalıştığını anlamasını kolaylaştırır.

Cevabı gösterDoğru
← Önceki haftaPIR Sensörlü Hırsız Alarmı Sonraki hafta →DC Motor ve L298N Motor Sürücü

30. hafta günlük planı

2026–2027 1. düzey Seçmeli Robotik Kodlama 1 dersi 30. hafta günlük planı. Okul ve öğretmen bilgileriyle doldurulmuş Word dosyası için etkileşimli sürümde Evraklar › Günlük planlar bölümünü kullanın.

2026–2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI …………………………

SEÇMELİ ROBOTİK KODLAMA 1. SEVİYE DERSİ GÜNLÜK PLANI · 30. HAFTA

BÖLÜM I · DERSE İLİŞKİN BİLGİLER
DersSeçmeli Robotik Kodlama 1. SeviyeSınıf / Düzey1. düzey (seçmeli)
Hafta / Tarih30. Hafta · 3–7 Mayıs (MAYIS)Süre2 ders saati (40' + 40')
TemaOKUL TEMELLİ PLANLAMA
KonuEtkinlik Haftası: Robotik Tasarım Atölyesi
BÖLÜM II · ÖĞRENME ÇIKTILARI VE KAYNAKLAR
Öğrenme çıktısıOkul temelli planlama kapsamında etkinlikler
Süreç bileşenleri
  • Atık malzemeleri kullanarak sensör, denetleyici ve hareket parçalarının yerini gösteren bir robot maketi tasarlar.
  • Bir robotun çalışmasını sensör–karar–hareket kartlarıyla sıralı bir zincir olarak açıklar.
  • Yıl sonu robot fuarı için takım içinde görev paylaşımı yapar ve maketini kısa bir sunumla tanıtır.
Araç, gereç ve kaynaklarTemiz atık malzemeler: karton kutu, şişe kapağı, pipet, yumurta kolisi, rulo, eski CD · Makas, yapıştırıcı, koli bandı, renkli kalemler, etiket kâğıdı · Sensör–karar–hareket kart seti (mavi, turuncu, yeşil kartlar) · A3 kâğıt (taslak çizim için) · Bilişim Ders Notları ders sayfası, sunum ve etkinlikler (bilisimdersnotlari.com)
BÖLÜM III · ÖĞRENME-ÖĞRETME UYGULAMALARI
SüreEtkinlik akışı
1. ders
5 dk		Isınma: Hangi parça ne olur?
Masaya bir şişe kapağı, pipet ve yumurta kolisi koy. "Bu malzeme robotta hangi parçanın yerini tutabilir?" diye sor. Fikirleri tahtaya iki sütun hâlinde yaz: malzeme ve robot parçası; ardından çizimle örnek maketi göster.
1. ders
8 dk		Keşif: Sensör–karar–hareket kartları
Kart setini tanıt: mavi kartlar sensörü, turuncu kartlar kararı, yeşil kartlar hareketi gösterir. Tahtada birlikte üç zincir kur. Öğrencilerden daha önce kodladıkları park sensörü, otopark bariyeri ve PIR alarmını kartlarla yeniden anlatmalarını iste.
1. ders
17 dk		Etkinlik: Atık malzemeden robot maketi
Sınıfı 3–4 kişilik takımlara ayır. Her takım bir görev seçer (engelden kaçan araba, gece lambalı robot, akıllı kapı gibi), önce A3 kâğıda taslak çizer, sonra maketi yapar. Makette sensörün, Arduino'nun, pilin ve motorların yeri etiketle gösterilir; takım üç kartlık bir zincirle robotunun ana davranışını yazar.
1. ders
10 dk		Değerlendirme: Mini fuar provası
Her takım maketini 1 dakikada tanıtır: "Robotumuz neyi algılar, neye karar verir, ne yapar?" Dinleyen takımlar birer soru sorar, bir güçlü yan ve bir öneri söyler. Maketler 36. haftadaki robot fuarı için sınıfta saklanır.
2. ders
10 dk		Tekrar: Sunum
10 slaytlık ders sunumu akıllı tahtada açılır; önceki saatte öğrenilen kavramlar öğrencilerle birlikte tekrar edilir.
2. ders
20 dk		Uygulama: Etkinlikler
Akıllı tahtada etkileşimli etkinlikler oynanır: Kart hangi renkte olmalı?; Malzemeyi robot parçasıyla eşleştir; Robotunu anlat!; Doğru mu, yanlış mı?; Kutuyu aç: konu soruları; Test yarışması: Etkinlik Haftası: Robotik Tasarım Atölyesi.
2. ders
10 dk		Değerlendirme
9 soruluk doğru-yanlış testi tahtada birlikte çözülür; yanlış cevaplar gerekçeleriyle tartışılır.
FarklılaştırmaBilgisayarsız sınıf alternatifi: Tamamen bilgisayarsız. Bu hafta bilgisayar gerekmez. Malzeme azsa her takım yalnızca bir karton kutu ve kâğıt kullanır: sensör, kart, pil ve motorlar kâğıda çizilip kesilerek kutuya yapıştırılır. Kart zincirleri tahtaya bantla yapıştırılır ve sınıfça okunur.
BÖLÜM IV · ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme araçları
Doğru-yanlış soruları
  1. Robot maketi, gerçek robotu yapmadan önce parçaların yerini ve robotun görünüşünü planlamaya yardım eder. (D)
  2. Sensör, robotun karar veren parçasıdır. (Y)
  3. Park sensörü projesinde HC-SR04 bilgi toplar, buzzer ise sonucu bildiren çıkış parçasıdır. (D)
  4. Bir robotun sensör–karar–hareket zinciri bir kez çalışır ve durur. (Y)
  5. Temiz atık malzeme kullanmak hem maliyeti düşürür hem de geri dönüşüme katkı sağlar. (D)
  6. PIR alarmında karar adımı "Hareket var mı?" sorusudur. (D)
  7. Takım çalışmasında herkesin aynı işi yapması en verimli yoldur. (Y)
  8. Otopark bariyerinde servo motor, karardan sonra bariyeri kaldıran hareket parçasıdır. (D)
  9. Maketteki parçaları etiketlemek, izleyicinin robotun nasıl çalıştığını anlamasını kolaylaştırır. (D)
Dersin uygulanmasına ilişkin açıklamalarMalzemeleri bir hafta önceden isteyin ve temizlenmiş olmalarına dikkat edin. Takım adlarını ve maketleri kaydedin; 35. haftada seçilecek projeler bu maketlerin üzerine kurulabilir ve 36. haftadaki fuarda sergilenebilir.
…………………………Bilişim Teknolojileri Öğretmeni
UYGUNDUR03.05.2027…………………………Okul Müdürü
Bu dersi sınıfta işleyinSunum, tahta modu ve etkileşimli etkinlikler için.
Etkileşimli sürümü aç →