Robotik 2 · 20. hafta · Gösterge ve Mesafe Uygulamaları (LCD, Çarpışma Önleyici)

Proje Tasarımı: LCD’li Trafik Işığı

Robotik Kodlama 2 · 20. hafta ders notu · RK.2.3.1

Öğrenme çıktıları

RK.2.3.1

LCD’li trafik ışığının dört aşamasını (DUR, HAZIRLAN, GEC, DIKKAT), sürelerini ve LCD mesajlarını bir zaman çizelgesinde gösterir.
Projenin bileşen listesini ve pin planını hazırlar; I2C seçimini gerekçelendirir.
Geri sayımlı bir aşamayı akış şemasıyla ifade eder.
Tasarımını dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirir ve akran geri bildirimiyle düzeltir.

Bilgisayarsız sınıf alternatifi

Kâğıt prototip

Her grup A4 kâğıdı dört kareye böler ve her kareye bir aşamanın "ekran görüntüsünü" çizer: hangi ışık yanık, LCD’nin üst ve alt satırında ne yazıyor. Kareler kesilip tahtaya sırayla dizilir; bir öğrenci saati tutarken diğerleri kartları sırasıyla kaldırır. Böylece tasarım, kod yazılmadan denenmiş olur.

Konu anlatımı

Önce konuyu aç, sonra sorulara dokun: cevap altında açılır. Soru işaretli kutulara dokununca cevap görünür.

01Proje fikri ve aşamalar

1Kırmızı LED (pin 13)DUR aşamasında yanar; HAZIRLAN aşamasında sarıyla birlikte yanar.Dokun, adını gör
2Sarı LED (pin 12)HAZIRLAN ve DIKKAT aşamalarında yanar.Dokun, adını gör
3Yeşil LED (pin 11)GEC aşamasında yanar.Dokun, adını gör
4LCD 1. satırAşamanın adı yazılır: DUR, HAZIRLAN, GEC, DIKKAT.Dokun, adını gör
5LCD 2. satırGeri sayım: “Kalan: 9 sn” gibi; her saniye yenilenir.Dokun, adını gör
6Arduino UNOSüreleri sayar, LED’leri ve LCD’yi aynı programla yönetir.Dokun, adını gör
7I2C modülLCD’yi yalnızca 4 kabloyla Arduino’ya bağlar.Dokun, adını gör

Numaralara dokun.

?LCD trafik ışığına ne katar?

Renkleri ayırt edemeyen ya da emin olamayan kişiler için yazılı bir uyarı ve kalan süre bilgisi verir. Ne kadar bekleyeceğini bilen sürücü daha sakin davranır.

?Projemizde kaç aşama var?

Dört: DUR (kırmızı), HAZIRLAN (kırmızı + sarı), GEC (yeşil), DIKKAT (sarı). Sonra tur yeniden başlar.

02Zaman çizelgesi

Soru işaretli kutulara dokun.

?Neden LCD’de "GEÇ" değil de "GEC" yazıyoruz?

LCD’nin içindeki hazır karakter tablosunda Ç, Ş, Ğ, İ, ı gibi harfler yoktur. Yazarsak ekranda anlamsız işaretler çıkar.

Aşama	Yanan LED	LCD 1. satır	LCD 2. satır	Süre
1
2
3
4

03Bileşen listesi ve pin planı

Soru işaretli kutulara dokun.

?Neden I2C’yi seçtik?

Paralel LCD pin 12 ve 11’i isterdi ve LED’lerle çakışırdı. I2C yalnızca A4 ve A5’i kullanır; ileride buton ve buzzer eklemek için dijital pinler boş kalır.

Bileşen	Adet	Bağlantı
Arduino UNO
LED (kırmızı, sarı, yeşil)
220 Ω direnç
16×2 LCD + I2C modül
Breadboard ve jumper kablo

04Akış şeması: bir aşama

?Geri sayım döngüsü ne zaman biter?

"kalan > 0?" sorusunun cevabı hayır olunca, yani kalan 0’a inince. Program o zaman sonraki aşamaya geçer.

?Dört aşama için dört ayrı akış şeması mı çizmeliyiz?

Gerek yok. Her aşama aynı adımları izler; yalnızca ışıklar, mesaj ve süre değişir. Bu tekrar, ileride kodu kısaltmak için de bir ipucudur.

Anahtar kavramlar: TasarımZaman çizelgesiAkış şemasıPin planı

05Tasarımı değerlendirme

Soru işaretli kutulara dokun.

Biliyor muydun?

Akran değerlendirmesinde önce iki güçlü yanı, sonra tek bir öneriyi söyle: "iki yıldız, bir dilek".

Ölçüt	3 puan	2 puan	1 puan
Zaman çizelgesi
Pin planı
Akış şeması

Ders akışı

40 dakikalık bir ders saati için planlandı. Adımın başlığına dokun, ayrıntılar açılsın.

5dk

Isınma: Geri sayımlı ışıklar

Bazı kavşaklardaki geri sayım göstergelerini hatırlat ve "Sürücü kalan süreyi bilince ne değişir?" diye sor. Cevapları (sabırsızlık azalır, ani fren azalır, yayalar acele etmez) tahtaya not et. Bugün kod yazmadan önce projeyi kâğıt üzerinde tasarlayacağımızı söyle.

10dk

Keşif: Zaman çizelgesi

Zaman çizelgesini birlikte oku: DUR 10 sn, HAZIRLAN 3 sn, GEC 10 sn, DIKKAT 3 sn; bir tur 26 sn. Her aşamada hangi LED’lerin yandığını ve LCD’nin iki satırında ne yazacağını tabloya işletin. Ç harfi LCD’de olmadığı için "GEÇ" yerine "GEC" yazdığımızı hatırlat; 16 karakter sınırını "HAZIRLAN" kelimesinde saydırın.

8dk

Keşif: Bileşenler ve pin planı

Parça galerisini göster ve bileşen listesini birlikte çıkarın: Arduino UNO, breadboard, 3 LED, 3 adet 220 Ω direnç, I2C’li 16×2 LCD, jumper kablolar. Pin planını yazın (13 kırmızı, 12 sarı, 11 yeşil, A4 SDA, A5 SCL). Paralel bağlantının neden LED pinleriyle çakışacağını öğrencilere buldur.

12dk

Etkinlik: Akış şemasını çiz

Gruplar sembol kartlarıyla tek bir aşamanın akış şemasını kurar: ışıkları yak, 1. satıra mesajı yaz, kalan = süre, "kalan > 0?" kararı, 2. satıra kalanı yaz, 1 sn bekle, kalanı 1 azalt. Hazır olan grup şemayı tahtaya yapıştırır ve parmakla izleyerek 3 saniyelik bir aşamayı adım adım canlandırır.

5dk

Değerlendirme: Tasarım puanlama ve akran yorumu

Her grup başka bir grubun tasarımını 3 ölçütlü dereceli puanlama anahtarıyla puanlar (zaman çizelgesi, pin planı, akış şeması; her biri 1–3 puan). Puanın yanına "iki yıldız, bir dilek" yazar: iki güçlü yan, bir öneri. Gruplar dileği okuyup tasarımlarını düzeltir.

Doğru mu, yanlış mı?

Dersin sonunda tahtada ya da öğrencinin kendi cihazında çözülür.

1. Tasarım aşamasında devre kurulmadan önce aşamalar, süreler ve ekran mesajları belirlenir.

Cevabı göster

Doğru

2. Planımızda bir tur 10 + 3 + 10 + 3 = 26 saniye sürer.

Cevabı göster

Doğru

3. LCD’de yeşil aşama için "GEÇ" yazmak sorun çıkarmaz.

Cevabı göster

Yanlış · LCD’nin karakter tablosunda Ç harfi yoktur; ekranda anlamsız bir işaret çıkar. Bu yüzden "GEC" yazarız.

4. HAZIRLAN kelimesi 8 karakterdir ve LCD’nin bir satırına sığar.

Cevabı göster

Doğru · Bir satır 16 karakter alır.

5. Paralel LCD kullanırsak LED’leri pin 11, 12 ve 13’te bırakabiliriz.

Cevabı göster

Yanlış · Standart paralel bağlantı pin 12 ve 11’i (RS ve E) kullanır; LED pinleriyle çakışır. I2C seçince LED’ler yerinde kalır.

6. Akış şemasındaki eşkenar dörtgen bir karar (evet/hayır sorusu) gösterir.

Cevabı göster

Doğru

7. Geri sayım döngüsünde "1 saniye bekle" adımı olmasa da sayılar ekranda saniyede bir değişir.

Cevabı göster

Yanlış · Bekleme olmazsa döngü milisaniyeler içinde biter; sayılar gözle görülemeyecek kadar hızlı geçer.

8. Bileşen listesinde her LED için bir 220 Ω direnç bulunmalıdır.

Cevabı göster

Doğru

9. Dereceli puanlama anahtarı, bir ürünün her ölçütte hangi düzeyde olduğunu gösterir.

Cevabı göster

Doğru

20. hafta günlük planı

2026–2027 2. düzey Seçmeli Robotik Kodlama 2 dersi 20. hafta günlük planı. Okul ve öğretmen bilgileriyle doldurulmuş Word dosyası için etkileşimli sürümde Evraklar › Günlük planlar bölümünü kullanın.

2026–2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI …………………………

SEÇMELİ ROBOTİK KODLAMA 2. SEVİYE DERSİ GÜNLÜK PLANI · 20. HAFTA

BÖLÜM I · DERSE İLİŞKİN BİLGİLER
Ders	Seçmeli Robotik Kodlama 2. Seviye	Sınıf / Düzey	2. düzey (seçmeli)
Hafta / Tarih	20. Hafta · 15–19 Şubat (ŞUBAT)	Süre	2 ders saati (40' + 40')
Tema	TRAFİK IŞIĞI UYGULAMASI
Konu	Proje Tasarımı: LCD’li Trafik Işığı
BÖLÜM II · ÖĞRENME ÇIKTILARI VE KAYNAKLAR
Öğrenme çıktısı	RK.2.3.1 LCD bağlantısını kavrama, proje tasarımı, bileşenleri belirleme
Süreç bileşenleri	LCD’li trafik ışığının dört aşamasını (DUR, HAZIRLAN, GEC, DIKKAT), sürelerini ve LCD mesajlarını bir zaman çizelgesinde gösterir. Projenin bileşen listesini ve pin planını hazırlar; I2C seçimini gerekçelendirir. Geri sayımlı bir aşamayı akış şemasıyla ifade eder. Tasarımını dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirir ve akran geri bildirimiyle düzeltir.
Araç, gereç ve kaynaklar	Akıllı tahta · Tasarım çalışma kâğıdı (zaman çizelgesi bandı, 4 boş LCD kutusu, pin planı tablosu) · Kırmızı, sarı ve yeşil kalemler · Akış şeması sembol kartları (başla, işlem, karar, ok) · Bilişim Ders Notları ders sayfası, sunum ve etkinlikler (bilisimdersnotlari.com)

BÖLÜM III · ÖĞRENME-ÖĞRETME UYGULAMALARI
Süre	Etkinlik akışı
1. ders 5 dk	Isınma: Geri sayımlı ışıklar Bazı kavşaklardaki geri sayım göstergelerini hatırlat ve "Sürücü kalan süreyi bilince ne değişir?" diye sor. Cevapları (sabırsızlık azalır, ani fren azalır, yayalar acele etmez) tahtaya not et. Bugün kod yazmadan önce projeyi kâğıt üzerinde tasarlayacağımızı söyle.
1. ders 10 dk	Keşif: Zaman çizelgesi Zaman çizelgesini birlikte oku: DUR 10 sn, HAZIRLAN 3 sn, GEC 10 sn, DIKKAT 3 sn; bir tur 26 sn. Her aşamada hangi LED’lerin yandığını ve LCD’nin iki satırında ne yazacağını tabloya işletin. Ç harfi LCD’de olmadığı için "GEÇ" yerine "GEC" yazdığımızı hatırlat; 16 karakter sınırını "HAZIRLAN" kelimesinde saydırın.
1. ders 8 dk	Keşif: Bileşenler ve pin planı Parça galerisini göster ve bileşen listesini birlikte çıkarın: Arduino UNO, breadboard, 3 LED, 3 adet 220 Ω direnç, I2C’li 16×2 LCD, jumper kablolar. Pin planını yazın (13 kırmızı, 12 sarı, 11 yeşil, A4 SDA, A5 SCL). Paralel bağlantının neden LED pinleriyle çakışacağını öğrencilere buldur.
1. ders 12 dk	Etkinlik: Akış şemasını çiz Gruplar sembol kartlarıyla tek bir aşamanın akış şemasını kurar: ışıkları yak, 1. satıra mesajı yaz, kalan = süre, "kalan > 0?" kararı, 2. satıra kalanı yaz, 1 sn bekle, kalanı 1 azalt. Hazır olan grup şemayı tahtaya yapıştırır ve parmakla izleyerek 3 saniyelik bir aşamayı adım adım canlandırır.
1. ders 5 dk	Değerlendirme: Tasarım puanlama ve akran yorumu Her grup başka bir grubun tasarımını 3 ölçütlü dereceli puanlama anahtarıyla puanlar (zaman çizelgesi, pin planı, akış şeması; her biri 1–3 puan). Puanın yanına "iki yıldız, bir dilek" yazar: iki güçlü yan, bir öneri. Gruplar dileği okuyup tasarımlarını düzeltir.
2. ders 10 dk	Tekrar: Sunum 9 slaytlık ders sunumu akıllı tahtada açılır; önceki saatte öğrenilen kavramlar öğrencilerle birlikte tekrar edilir.
2. ders 20 dk	Uygulama: Etkinlikler Akıllı tahtada etkileşimli etkinlikler oynanır: Bir turun aşamaları; Parça → pin; Hangi tasarım belgesi?; Doğru mu, yanlış mı?; Kutuyu aç: konu soruları; Test yarışması: Proje Tasarımı: LCD’li Trafik Işığı.
2. ders 10 dk	Değerlendirme 9 soruluk doğru-yanlış testi tahtada birlikte çözülür; yanlış cevaplar gerekçeleriyle tartışılır.
Farklılaştırma	Bilgisayarsız sınıf alternatifi: Kâğıt prototip. Her grup A4 kâğıdı dört kareye böler ve her kareye bir aşamanın "ekran görüntüsünü" çizer: hangi ışık yanık, LCD’nin üst ve alt satırında ne yazıyor. Kareler kesilip tahtaya sırayla dizilir; bir öğrenci saati tutarken diğerleri kartları sırasıyla kaldırır. Böylece tasarım, kod yazılmadan denenmiş olur.

BÖLÜM IV · ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme araçları	Kontrol listesi, dereceli puanlama anahtarı, öz ve akran değerlendirme
Doğru-yanlış soruları	Tasarım aşamasında devre kurulmadan önce aşamalar, süreler ve ekran mesajları belirlenir. (D) Planımızda bir tur 10 + 3 + 10 + 3 = 26 saniye sürer. (D) LCD’de yeşil aşama için "GEÇ" yazmak sorun çıkarmaz. (Y) HAZIRLAN kelimesi 8 karakterdir ve LCD’nin bir satırına sığar. (D) Paralel LCD kullanırsak LED’leri pin 11, 12 ve 13’te bırakabiliriz. (Y) Akış şemasındaki eşkenar dörtgen bir karar (evet/hayır sorusu) gösterir. (D) Geri sayım döngüsünde "1 saniye bekle" adımı olmasa da sayılar ekranda saniyede bir değişir. (Y) Bileşen listesinde her LED için bir 220 Ω direnç bulunmalıdır. (D) Dereceli puanlama anahtarı, bir ürünün her ölçütte hangi düzeyde olduğunu gösterir. (D)
Dersin uygulanmasına ilişkin açıklamalar	Tasarım kâğıtlarını dosyalarda saklatın; 23. haftadaki test senaryoları bu zaman çizelgesine göre yazılacak.

…………………………Bilişim Teknolojileri Öğretmeni

UYGUNDUR15.02.2027…………………………Okul Müdürü

Bu dersi sınıfta işleyinSunum, tahta modu ve etkileşimli etkinlikler için.

Etkileşimli sürümü aç →